Tô Hoài - trăm năm để lại

Chủ Nhật, 28 Tháng Giêng 20186:02 SA(Xem: 3489)
Tô Hoài - trăm năm để lại

Ít có nhà văn nào có sức lao động bền bỉ như Tô Hoài.

Biết bao năm trôi qua kể từ ngày ông qua đời, mà các tác phẩm từ di cảo của ông cứ lần lượt xuất hiện, gần đây là ba tập mới nhất: Những ký ức không chịu ngủ yên, Người con gái xóm Cung Giữ gìn 36 phố phường.

Tô Hoài thể hiện khả năng kiểm soát hồi ức của mình, từ chỗ tích lũy những kỷ niệm để biến nó thành những con chữ trên trang giấy. Truyện hay ký, thì chất hiện thực trong những tác phẩm của Tô Hoài vẫn ngồn ngộn. Ngồn ngộn mà nhẹ bẫng.

Đọc Tô Hoài ta có cảm tưởng như ông viết thật dễ dàng, cứ như ông ngồi trước bàn, chiêm nghiệm lại quá khứ, những cảnh, những người, đã lướt qua đời ông, rồi cứ thế những hình, những ảnh ấy tự hóa thành chữ, cứ hiện ra trên trang giấy.

Sự nhè nhàng ấy chỉ đạt được đến sự điêu luyện qua quá trình rèn giũa lâu dài từ lúc mới bắt đầu cầm bút.

To Hoai - tram nam de lai hinh anh 1
Ba tác phẩm mới được ra mắt độc giả của nhà văn Tô HOài.

Ở Tô Hoài không có sự cầu kỳ về chữ. Không hoa mỹ mà cũng không lãnh đạm, giống như cách một câu chuyện được kể bằng giọng điềm nhiên, nhấn nha. Văn Tô Hoài là thứ văn không thể đọc vội vàng, nó ngấm từng chút một, trở thành một thứ rượu cứ ngỡ là nhẹ độ mà khiến ta say.

Sự hấp dẫn này đến từ một cuộc đời vất ngang qua hai thế kỷ, với những tư liệu phong phú biến thành chất liệu quý giá để ông hình thành nên những tác phẩm của mình.

Đặc sắc nhất trong sự nghiệp Tô Hoài vẫn là thể ký. Trong thể loại này, Tô Hoài đã thể hiện khả năng quan sát của mình, vừa nghiêm túc, vừa dí dỏm, ông nhìn lại quá khứ, ghi nhận lại những chuyện hôm qua, hiện thực mà như một câu chuyện cổ tích được truyền miệng được lưu truyền trong dân gian, trở thành một kết cấu vừa hư vừa thực.

Độc giả sẽ nhận ra rằng mình thường xuyên bị đánh bẫy bởi Tô Hoài, sự xóa nhòa ranh giới hư cấu trong sáng tác của ông khiến ta không thôi nghĩ ngợi để đi tìm giữa những ngỗn ngang chữ nghĩa và sự kiện kia một mẩu hình của sự thật.

To Hoai - tram nam de lai hinh anh 2
Sự nghiệp văn chương của Tô Hoài không chỉ có Dế Mèn phiêu lưu ký.

Tô Hoài là người sót lại của một thời, chứng nhân của những dấu móc trong lịch sử dân tộc mà khó có ai có thể kể lại. Vượt ra ngoài phạm vi của một tác phẩm văn học, sáng tác của Tô Hoài trở thành dữ liệu, dẫu dữ liệu ấy phủ một lớp sương mờ, tựa hồ như một câu chuyện dã sử.

Những gì Tô Hoài làm được cho thời đại mình chính là lời chứng của một chứng nhân, tủm tỉm chuyện trò cùng thế hệ hôm nay câu chuyện của hôm qua.

Thời cuộc. Biến động. Thăng trầm. Chính Tô Hoài đã góp nhặt, gìn giữ lấy, một chút hương xưa, một âm thanh vọng về từ quá khứ, một khung cảnh thoảng qua, một cái nhìn thực tại.

Cùng với thời gian, văn chương Tô Hoài cũng đứng trước những thách thức về sự tồn tại của nó. Đó là sự công bằng tất yếu trong quá trình phi huyền thoại hóa của một bậc đại thụ văn học, và đến lúc ấy, những gì còn lại ở Tô Hoài chính là bóng hình của dĩ vãng mà ông từng sống trong đó.
Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Thứ Sáu, 10 Tháng Mười Một 20178:00 SA
Sau mười năm chuẩn bị, hôm nay 08/11/2017 viện bảo tàng Louvre Abu Dhabi được khánh thành tại Các tiểu vương quốc Ả Rập Thống Nhất
Thứ Năm, 09 Tháng Mười Một 20178:00 SA
Tôi biết đến quyển Những Mảnh Đời Sau Song Sắt của Phạm Thanh Nghiên khi đọc lời giới thiệu của tác giả Đào Trường Phúc trên Đàn Chim Việt. Tò mò, tìm hiểu lý do nào khiến một cô gái ốm yếu,
Thứ Ba, 07 Tháng Mười Một 20178:00 SA
Nhạc phẩm này từng giúp cho ca sĩ kiêm tác giả Barbra Streisand giành lấy cùng lúc hai giải Grammy và Oscar dành cho ca khúc xuất sắc nhất năm 1977.
Thứ Ba, 07 Tháng Mười Một 20171:00 SA
Văn học trung đại, với những câu chuyện thú vị về gia đình, đất nước, chính trị, xã hội, thân phận con người và những nỗi oan nghiệt ngã luôn được biến hóa
Thứ Hai, 06 Tháng Mười Một 20178:48 SA
(HNPD) Khi còn là cậu bé học sinh, Tôi đã thấy hào hùng học giờ lịch sử, Thấy như mình là người chiến sĩ Mang về chiến tích Tiên Tổ quang vinh.
Chủ Nhật, 05 Tháng Mười Một 20179:10 CH
(HNPD) thịt rùa tính ôn, chế biến thành thức ăn ngon có nhiều chất bổ dưỡng hơn các loài vật "dưỡng nhơn" khác, chủ yếu là làm cho giới mày râu cường dương bổ thận hay điều hòa khí huyết cho giới phụ nữ.
Thứ Bảy, 04 Tháng Mười Một 20178:00 CH
Trong khuôn khổ The Asian World Film Festival đang diễn ra tại Hollywood, nữ ca sĩ tỷ phú Hà Phương đã có cuộc gặp gỡ thân mật với Angelina Jolie.
Thứ Bảy, 04 Tháng Mười Một 20175:43 SA
( HNPD ) Trước khi bắt đầu giới thiệu bài thơ nổi tiếng này của tiền bối Xuân Diệu thì cho phép hậu bối MTA có được đôi lời phi lộ về việc giới thiệu các bài thơ đi cùng năm tháng của chúng ta. Để nói thật nhanh thì MTA
Thứ Năm, 02 Tháng Mười Một 20176:49 CH
Nếu được phép, chọn gương mặt tiêu biểu cho thơ ca miền Nam thời chiến,
Thứ Năm, 02 Tháng Mười Một 20174:00 SA
Một lá thư ngỏ được hơn 7.000 phụ nữ làm việc trong ngành nghệ thuật, ở khắp nơi trên thế giới, ký tên, vừa được công bố