MỹLượng squalene ở một con trăn Miến Điện xâm hại đủ để sản xuất hàng nghìn liều vaccine Covid-19.
![Thợ săn lùng bắt trăn Miến Điện. Ảnh: Getty.](https://vcdn-vnexpress.vnecdn.net/2021/03/05/VNE-Python-4477-1614914395.jpg)
Thợ săn lùng bắt trăn Miến Điện. Ảnh: Getty.
Trăn Miến Điện xâm hại đã trở thành vấn đề lớn ở Mỹ, đặc biệt tại các bang nhiều đầm lầy như Florida. Nhưng trong công cuộc ngăn chặn Covid-19, loài rắn khổng lồ này có thể mang đến giải pháp nhờ dầu rắn có nhiều lợi ích y học trong cơ thể chúng. Thay vì tìm cách giảm số lượng trăn sinh sản mất kiểm soát ở đầm lầy Everglade, giờ đây thợ săn theo dõi chúng vì lý do hoàn toàn mới. Đó là thu thập lượng squalene dồi dào ở trăn Miến Điện, chất béo do bã nhờ trong cơ thể chúng tiết ra. Chất này là thành phần quan trọng trong sản xuất vaccine Covid-19.
Squalene tồn tại tự nhiên ở nhiều loài động thực vật, bao gồm cả con người, được sử dụng thường xuyên trong chăm sóc da và mỹ phẩm như chất làm mềm và chống oxy hóa. Về ứng dụng y học, các nhà khoa học cho biết squalene thúc đẩy phản ứng miễn dịch để phát huy hiệu quả cao nhất của vaccine. Dù không được liệt kê trong bảng thành phần của vaccine Covid-19 do Pfizer hay Moderna sản xuất, squalene lấy từ cá mập được dùng trong ít nhất 5 loại vaccine tiềm năng khác thử nghiệm vào năm ngoái, theo dữ liệu của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO).
Một trong những cách phổ biến nhất để thu thập squalene là lấy ở gan cá mập, nhưng lo ngại đối với nạn đánh bắt quá mức thôi thúc các nhà nghiên cứu tìm nguồn cung cấp khác. Một con trăn bình thường dài 3,7 mét có thể tiết đủ squalene cho khoảng 3.400 liều vaccine, theo Daryl Thompson, phát ngôn viên Tổ chức nghiên cứu và khám phá khoa học toàn cầu. Theo ông, số lượng trên không nhiều như cá mập, nhưng có tính bền vững cao hơn hẳn. Trong khi đó, những chuyên gia động vật hoang dã ở Florida cũng mong muốn tìm ra giải pháp nhân đạo hơn để giải quyết vấn đề trăn xâm hại.
Dù vậy, một số nhà bảo vệ động vật cho rằng săn lùng trăn để lấy squalene chỉ là một cách chuyển mối đe dọa từ loài này sang loài khác. "Thu hoạch hợp chất nào đó từ một loài động vật hoang dã chưa bao giờ là bền vững, đặc biết nếu đó là loài săn mồi hàng đầu và không sinh sản với số lượng lớn", Stefanie Brendl, sáng lập viên của tổ chức bảo tồn cá mập Shark Allies, nhấn mạnh.
An Khang (Theo New York Post