Việc sa thải Valery Zaluzhny đánh dấu một giai đoạn mới quan trọng của cuộc chiến

Thứ Bảy, 10 Tháng Hai 20248:00 SA(Xem: 312)
Việc sa thải Valery Zaluzhny đánh dấu một giai đoạn mới quan trọng của cuộc chiến

Economist

Cù Tuấn, biên dịch

9-2-2024

Tóm tắt: Thật không may, Tổng thống Zelensky có nguy cơ mắc sai lầm.

Tin tức khó có thể là từ tốt nhất để mô tả một thông báo đã được đồn đại trong nhiều tuần nhưng chưa bao giờ thành hiện thực. Mặc dù vậy, khi tổng thống Ukraine, Volodymyr Zelensky, cuối cùng đã thay thế Valery Zaluzhny bằng Oleksandr Syrsky làm chỉ huy lực lượng vũ trang Ukraine, như một phần của cuộc tái tổ chức quân đội rộng rãi hơn vào ngày 8 tháng 2, thì cứ như thể một điều gì đó quan trọng đã vừa xảy ra.

Điều này một phần là do vai trò quan trọng của Tướng Zaluzhny trong việc dũng cảm chống lại quân Nga bất ngờ tấn công vào Ukraine trong những ngày đầu của cuộc xâm lược, cũng như uy tín của ông đối với quân đội và dân thường Ukraine. Nhưng việc sa thải vị tướng này đang gây chú ý vì một lý do khác quan trọng hơn. Nó đánh dấu một giai đoạn mới và quan trọng trong cuộc chiến – giai đoạn mà ông Zelensky có nguy cơ mắc sai lầm.

Sự khác biệt giữa một chính trị gia chuyển sang làm diễn viên và người chỉ huy dày dặn kinh nghiệm chiến đấu một phần là về văn hóa và tính cách. Sau khi Nga xâm chiếm Ukraine vào ngày 24 tháng 2 năm 2022, những khác biệt này không còn quan trọng nữa – thậm chí chúng còn có thể trở thành sức mạnh. Trong một ví dụ đầy cảm hứng về văn hóa “kết nối mạng” của Ukraine, mỗi thành phần kháng chiến của đất nước này đều tập trung vào nhiệm vụ riêng của mình. Thay vì thực hiện quyền kiểm soát trung ương, ông Zelensky tiếp tục trở thành vị tổng tư lệnh yêu nước, lên tiếng phản đối việc quốc gia của ông không chịu khuất phục trước sự xâm lược của Nga. Tướng Zaluzhny, người trên thực tế đã có một cuộc chiến với Nga trong nhiều năm, tập trung vào chỉ đạo cuộc chiến. Chỉ khi quân đội Nga và Ukraine tạo ra các thành lũy bằng chiến hào và khó có thể đột phá qua chiến tuyến, thì những xung đột này mới bắt đầu gây ra tác hại.

Không có gì bí mật khi mối quan hệ của họ trở nên tồi tệ hơn, hai người đàn ông này cũng trở nên khác biệt về những việc cần làm trên chiến trường. Ông Zelensky và chính quyền của ông quy trách nhiệm cho Tướng Zaluzhny về cuộc phản công thất bại năm ngoái. Họ muốn quân đội Ukraine chuẩn bị cho các cuộc tấn công tiếp theo và đã thúc giục ông Zaluzhny lập kế hoạch chiến đấu và gánh vác một gánh nặng không được lòng dân, đó là huy động thêm quân.

Vị tướng này đã bác bỏ lập luận của họ. Ông Zaluzhny nhận thấy rằng sự thận trọng của ông sau thất bại của cuộc tấn công ban đầu đã khiến quân đội và thiết bị quân sự quan trọng không phải chịu nhiều tổn thất. Ông lập luận rằng ông không thể lập kế hoạch cho cuộc phản công tiếp theo trừ khi ông biết mình có những nguồn lực nào. Ông nói rằng trách nhiệm của các chính trị gia là huy động nguồn lực xã hội – và ông đã đúng.

Trong chiến tranh, không có gì lạ khi các chính trị gia và tướng lĩnh có quan điểm đối đầu với nhau. Điều thực sự hủy hoại mối quan hệ giữa ông Zelensky và Tướng Zaluzhny là quan điểm đang thay đổi của Tổng thống về việc chiến tranh sẽ quyết định Ukraine sẽ trở thành một quốc gia như thế nào.

Khi The Economist lần đầu tiên phỏng vấn ông Zelensky ở Kyiv, chỉ vài tuần sau cuộc xâm lược, ông đã nói một cách hùng hồn về việc đất nước của ông đang đấu tranh cho vận mệnh của mình như một nền dân chủ nghiêng về châu Âu. Ông nói rằng Ukraine coi trọng mạng sống hơn là lãnh thổ. Tuy nhiên, gần đây hơn, nhiệm kỳ tổng thống của ông Zelensky đã được xác định bởi mục tiêu chiếm lại toàn bộ lãnh thổ bị chiếm đóng của Ukraine. Khi rõ ràng là mục tiêu chiến tranh này không thể đạt được, ông Zelensky ngày càng mất kiên nhẫn với vị tướng của mình. Ông và các quan chức của mình cảm thấy bị uy tín của Tướng Zaluzhny đe dọa. Đó là lý do khiến ông tìm cách tập trung quyền lực vào dinh tổng thống ở Kiev.

Có lẽ không thể tránh khỏi việc thay đổi nhân sự và thúc đẩy hoạt động chính trị thông thường sẽ bắt đầu phát huy tác dụng khi chiến tranh kéo dài. Thật không may, chính trị ở Ukraine không giống chính trị ở Washington hay Paris. Đó là một cuộc tranh giành trắng trợn các nguồn tài nguyên và quyền lực, được tài trợ bởi các nhà tài phiệt và phe phái—và ngày nay là bởi các nhà tài trợ nước ngoài. Ở phương Tây các ý tưởng thường đứng thứ hai; ở Ukraine các ý tưởng hoàn toàn không tồn tại.

Trong hoàn cảnh đó, việc vị tướng phải ra đi là đúng đắn. Trong một nền dân chủ, lực lượng vũ trang phải phục tùng các chính trị gia. Quyền lực tổng tư lệnh của Tướng Zaluzhny đã bị tổn hại nghiêm trọng bởi những tin đồn về việc ông bị sa thải. Ông Zelensky tỏ ra quá yếu ớt khi duy trì chức vụ của ông Zaluzhny càng lâu thì quyền lực của chính ông cũng càng bị ảnh hưởng. Câu hỏi đặt ra là Tổng thống và tướng lĩnh hàng đầu mới của Ukraine, Tướng Syrsky, người vừa được thăng chức chỉ huy lực lượng bộ binh Ukraine đang ở đâu.

Một rủi ro đối với ông Zelensky sẽ là sự phàn nàn bị kích động trong quân đội sau việc sa thải một vị chỉ huy được nhiều người yêu mến. Tướng Syrsky nổi tiếng là sẵn sàng giao chiến với kẻ thù, ngay cả khi chi phí về nhân lực và thiết bị là cao. Ông là một nhân vật gây chia rẽ và gây ra phản ứng mạnh mẽ từ các sĩ quan dưới quyền. Một số ca ngợi tính chuyên nghiệp của ông, những người khác nói rằng tướng Syrsky khiến cấp dưới khiếp sợ. Ông Syrsky ít có khả năng đặt câu hỏi về các ưu tiên của Tổng thống của mình. Khi đảm nhận công việc lãnh đạo quân đội, ông sẽ phải mềm mỏng hơn trong phong cách chỉ huy của mình và học cách nói ra sự thật trước quyền lực.

Việc tổ chức lại này cũng sẽ gây ra sự gián đoạn khi các sĩ quan chuyển sang vị trí mới trong chuỗi chỉ huy. Điều quan trọng là những thay đổi này không làm suy giảm khả năng chiến đấu của Ukraine. Chẳng bao lâu nữa, đất nước này sẽ cần một đợt tổng động viên mới, ngay cả khi Tướng Syrsky chủ yếu sử dụng quân đội của mình để phòng thủ – điều mà hiện tại ông nên làm.

Bởi vì tướng Zaluzhny là một anh hùng ở Ukraine nên việc sa thải ông cũng sẽ gây ra hậu quả chính trị. Tuyên bố của ông Zelensky thông báo sự ra đi của ông Zaluzhny rất mơ hồ về những gì ông sẽ làm tiếp theo. Những người biết vị tướng này không coi ông là một chính trị gia bẩm sinh, nhưng ông sẽ không phải là người lính già đầu tiên quay đầu trước lời hứa về quyền lực. Ở một đất nước như Ukraine, một nhà tài phiệt này hay nhà tài phiệt khác chắc chắn sẽ coi ông ta như một phương tiện cho tham vọng của chính họ. Ông Zaluzhny nên giữ tinh thần khiêm tốn. Về phần mình, ông Zelensky cần phải đủ sáng suốt để hiểu rằng, nếu ông và chính quyền của mình cố gắng trấn áp sự bất mãn, họ sẽ làm tổn hại đến văn hóa chính trị mà họ đang cố gắng cứu vãn.

Câu hỏi quan trọng nhất là liệu ông Zelensky có thể có lợi gì từ việc sa thải Tướng Zaluzhny để tập trung lại tầm nhìn của ông cho cuộc chiến hay không. Ngày nay, ông vẫn công khai giữ lời hứa rằng Ukraine sẽ lấy lại từng tấc đất bị quân Nga chiếm đóng, ngay cả khi ông biết riêng rằng điều này sẽ không sớm xảy ra. Nếu quân Ukraine có thể đánh đuổi được quân xâm lược Nga thì đó là một điều tuyệt vời. Tuy nhiên, trừ khi có điều gì đó hoàn toàn bất ngờ xuất hiện, một cuộc chiến được xác định theo lãnh thổ là cuộc chiến mà Ukraine không thể giành chiến thắng.

Do đó, ông Zelensky cần coi việc tái tổ chức này là cơ hội để điều chỉnh lại tầm nhìn của ông về cuộc chiến. Để trụ vững trong cuộc chiến lâu dài phía trước, Ukraine cần tăng cường khả năng phục hồi. Về mặt quân sự, điều đó có nghĩa là hệ thống phòng không và pháo binh phải tốt hơn cũng như khả năng sửa chữa nhanh chóng. Do các đảng viên Cộng hòa tại Quốc hội Mỹ từ chối đồng ý về một gói vũ khí và tiền bạc lớn, Ukraine cần có khả năng sản xuất vũ khí trong nước mạnh hơn, đặc biệt là về máy bay không người lái. Về mặt kinh tế, Ukraine cần thu hút đầu tư cũng như viện trợ và tăng thêm giá trị cho những mặt hàng xuất khẩu của mình. Về mặt chính trị, điều đó có nghĩa là ông Zelensky nên công khai tập trung hết mình cho một cuộc chiến về các giá trị.

Ukraine sẽ nổi lên như quốc gia chiến thắng trong cuộc xung đột đẫm máu này miễn là nước này còn là một quốc gia thịnh vượng và dân chủ, nghiêng về phương Tây. Chính phủ Ukraine cần một sự tập trung cao độ để biến điều đó thành hiện thực. Về khả năng tập trung này, không nên có sự khác biệt giữa Tổng thống và các chỉ huy quân đội của ông.

Ý kiến bạn đọc
Thứ Tư, 14 Tháng Hai 20247:56 CH
Khách
Zelenski chỉ là 1 diễn viên hài hay nói 2 cách khác là 1 tên hề nhờ thời thế đất nước đầy tham nhũng, hối lộ mà trở thành tổng thống để đóng vai Xuân tóc đỏ Ukrainian!
Lúc bắt đầu chiến tranh, tạp chí Forbes đánh giá tài sản 2 vợ chồng là 20 triệu đô la nhưng giờ thì hơn 100 triệu đô la rồi!
Xem ra khùng Pu càng kéo dài cuộc chiến thì người dân Ukraine càng chết nhiều thêm nhưng hề Ky và đồng bọn càng giàu thêm!
7 đần muốn tiền thuế của dân Mỹ viện trợ cho hề Kỳ càng nhiều thì bản thân 7 đần và gia đình hưởng lại quả càng nhiều!
Băng đảng thằng bác hồ ku Nghệ ủng hộ khùng Pu thì được hưởng giá xăng, dầu, khí gas giá rẻ!
Chỉ có người dân thường trên thế giới bị thiệt hại mọi thứ từ giá cả thực phẩm, phân bón, nhiên liệu...
Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn