Loài dơi khi ốm còn biết điều hơn cả một số người ( Bác Hồ đã truyền bệnh giang mai cho nhiều phụ nữ )

Thứ Bảy, 14 Tháng Mười Một 20205:00 SA(Xem: 464)
Loài dơi khi ốm còn biết điều hơn cả một số người ( Bác Hồ đã truyền bệnh giang mai cho nhiều phụ nữ )
khoahoc.tv

Loài dơi khi ốm còn biết điều hơn cả một số người: Khi mang bệnh, dơi quỷ hút máu sẽ tự cách ly xã hội


Nghiên cứu mới chỉ ra rằng khi dơi quỷ - vampire bat bị ốm, chúng sẽ tự cách ly xã hội khỏi nhóm chung của đàn.

Rõ ràng đây là tập tính bảo đảm an toàn cho bầy của dơi, chứ chẳng có Chính phủ Dơi hay Bộ Y tế dơi, Liên Hợp Dơi khuyến cáo nên cách ly cả. Bằng một thiết bị truyền tín hiệu nhỏ gắn trên lưng đàn dơi (và sẽ tự rụng ra sau khoảng từ 1-2 tuần), nhóm nghiên cứu theo dõi sát sao các cá thể dơi cả trước và sau khi cá thể dơi ốm xuất hiện trong bầy.

So sánh với hành vi của các con dơi khác trong hốc cây - nơi sinh sống của bầy dơi, con dơi ốm ít tiếp xúc với các thành viên khác trong đàn, và cũng dành ít thời gian lởn vởn quanh những cá thể dơi khác. Dữ liệu cũng cho thấy những con dơi khỏe mạnh trong đàn cũng ít tiếp xúc với con dơi ốm hơn.

Dơi quỷ - vampire bat.
Dơi quỷ - vampire bat.

Khi chúng ta đều cảm thấy khỏe mạnh, việc cách ly xã hội trong đại dịch Covid-19 khiến chúng ta cảm thấy bất thường. Nhưng khi ta ốm, hành động thường thấy là sống khép kín hơn, nằm trên giường nhiều hơn bởi lẽ ta cảm thấy kiệt sức. Điều đó cũng có nghĩa rằng chúng ta ít tiếp xúc xã hội hơn”, Simon Ripperger, đồng tác giả nghiên cứu mới cho hay.

Những hành động đó cũng xuất hiện trong nghiên cứu của chúng tôi: trong tự nhiên, dơi quỷ - loài động vật có tính xã hội cao - giữ khoảng cách khi chúng bị ốm hay khi chung sống với bạn cùng bầy bị ốm. Khi thực hiện hành động này, có thể trông đợi vào việc tỷ lệ lây lan bệnh giảm đi”.

Trong nghiên cứu này, các nhà khoa học bắt về 31 con dơi quỷ cái sống trong một thân cây rỗng ở vùng Lamanai thuộc quốc gia Belize. Họ tiêm vào người 16 con dơi chất kích thích hệ miễn dịch hoạt động và tiêm vào người 15 con dơi còn lại nước muối, nhằm gây ra bệnh giả trên dơi.

Sau khi thả cho bầy dơi bay về chỗ trú, nhóm nghiên cứu phân tích hành vi xã hội của 31 con dơi trong 3 ngày liên tục. Họ còn tập trung vào theo dõi “giai đoạn chữa bệnh” kéo dài khoảng từ 3-9 tiếng sau khi các con dơi được tiêm “bệnh”; trong khoảng thời gian này, liệu hành vi các con dơi có thay đổi?

Chúng tôi tập trung vào 3 yếu tố trong hành vi của dơi bị "ốm": chúng tiếp xúc với bao nhiêu con dơi, dành bao nhiêu thời gian với bầy và chúng có quan hệ tốt với cả mạng lưới xã hội của bầy không”, đồng tác giả nghiên cứu Gerald Carter cho hay.

Nhìn chung, khi xét với những cá thể khác trong bầy, những con dơi ốm sẽ tiếp xúc ít hơn trung bình khoảng 4 cá thể trong giai đoạn chữa bệnh, thời gian tiếp xúc với bạn tình ít hơn 25 phút. Thời gian tiếp xúc của những con dơi lành với những con dơi bệnh ít hơn hẳn.

Thiết bị theo dõi gắn trên lưng dơi
Thiết bị theo dõi gắn trên lưng dơi nhằm đo đạc khoảng cách giữa các cá thể sống trong thân cây rỗng.

Có một lý do đơn giản khiến những con dơi quỷ ốm ít tiếp xúc với bạn cùng bầy, ấy là chúng ngủ li bì và ít di chuyển hơn hẳn. Trong điều kiện nuôi nhốt, chúng tôi thấy dơi ốm ít liếm láp bạn cùng bầy mà cũng ít khi cất tiếng gọi các cá thể khác. Những thay đổi đơn giản trong hành vi dơi đã tự tạo ra cách ly xã hội mà không cần các con dơi khỏe mạnh hợp tác hay cố tránh né”, nhà nghiên cứu Carter nhận định.

Có khả năng hiệu ứng chúng tôi quan sát được xuất hiện nhiều trong những loài động vật khác. Nhưng cần phải nhớ rằng hành vi động vật thay đổi tùy theo tình trạng bệnh. Chúng tôi không sử dụng virus hay vi khuẩn thật, bởi lẽ chúng tôi muốn tách riêng việc nghiên cứu hành vi của cá thể mang bệnh thực sự. Một số bệnh sẽ khiến tỷ lệ dơi tiếp xúc với cá thể cùng đàn cao hơn, hay có thể dẫn đến việc con dơi bệnh bị đàn xa lánh”.

Dù nghiên cứu này không ghi lại việc lây lan của một căn bệnh thật, nhưng việc kết hợp dữ liệu tiếp xúc của dơi với những yếu tố bệnh tật của từng cá thể cho phép các nhà nghiên cứu dự đoán hành vi của dơi khi thực sự mang bệnh, và cách những hành vi đó ảnh hưởng đến việc lây lan bệnh trong cộng đồng.

Nghiên cứu đã được đăng tải trên Behavioral Ecology.

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Thứ Năm, 30 Tháng Mười Một 20178:00 SA
Muốn có được thành công mà chỉ dựa vào chỉ số thông minh thôi thì chưa đủ. Người thực sự thông minh thì chỉ số thông minh (IQ) và trí thông minh về cảm xúc (EQ) đều phải song hành.
Thứ Năm, 30 Tháng Mười Một 20176:00 SA
Xiaoyi, một robot có trí tuệ nhân tạo (AI) của Trung Quốc, lần đầu tiên vượt qua bài kiểm tra cấp giấy phép y tế của nước này. Đây là một minh chứng cho thấy Trung Quốc rất quan tâm đến việc nghiên cứu
Thứ Năm, 30 Tháng Mười Một 20172:00 SA
Trong buổi ra mắt xe vừa mới đây, Tesla tuyên bố rằng năm 2020, họ sẽ tung ra chiếc Tesla Roadster thứ hai – dòng xe thể thao
Thứ Tư, 29 Tháng Mười Một 20171:00 SA
Các nhà nghiên cứu vừa tạo ra một loại vật liệu tổng hợp mới có thể dùng để chế tạo một loại pin đặc biệt: có thể lưu trữ năng lượng Mặt Trời
Thứ Hai, 27 Tháng Mười Một 20172:00 SA
Khi CEO Elon Musk của hãng xe điện Mỹ Tesla ra mắt chiếc đầu kéo chạy điện vào ngày 16/11, tưởng chừng mọi thứ chỉ gói gọn trong cụm từ
Chủ Nhật, 26 Tháng Mười Một 20178:00 CH
Người đàn ông tình nguyện trở thành “vật thí nghiệm” cho ca phẫu thuật cấy ghép đầu đầu tiên trên thế giới năm nay đã thừa nhận rằng giấc mơ của anh sẽ không bao giờ thành hiện thực.
Chủ Nhật, 26 Tháng Mười Một 20172:00 CH
Ngay sau khi tàu gặp nạn, thủy thủ đoàn sẽ phát các cuộc gọi khẩn cấp về trung tâm, đồng thời phóng các phao tín hiệu
Thứ Bảy, 25 Tháng Mười Một 20174:00 SA
ĐH. Dartmouth, Mỹ đã chế ra một dụng cụ có hình dáng đặc biệt và phủ nhôm bên ngoài, có thể cải thiện phạm vi truyền dẫn sóng không dây và tăng cường bảo mật Wi-Fi.
Thứ Sáu, 24 Tháng Mười Một 20174:00 CH
Các nhà nghiên cứu tại Đại học Michigan (Mỹ) mới đây tuyên bố, phương pháp bảo mật sử dụng vân tay vẫn có thể bị tin tặc qua mặt
Thứ Sáu, 24 Tháng Mười Một 20172:00 CH
Thông điệp bằng sóng vô tuyến truyền được gửi tới hệ sao láng giềng, bất chấp nguy cơ bị người ngoài hành tinh xâm lược.