*************

Hai ngày sau khi tàu sân bay thứ ba của Trung Quốc chính thức đi vào hoạt động, hôm nay, 07/11/2025, Tân Hoa Xã đưa tin, chủ tịch Tập Cận Bình đã thị sát hàng không mẫu hạm Phúc Kiến. Lễ bàn giao đã diễn ra tại một căn cứ hải quân trên đảo Hải Nam. Phúc Kiến là tàu sân bay đầu tiên do Trung Quốc tự thiết kế và được coi là biểu tượng của tiến trình hiện đại hóa quân đội nước này.

Theo AFP, hàng không mẫu hạm Phúc Kiến tham gia đội tàu Trung Quốc trong bối cảnh Bắc Kinh khẳng định sức mạnh hàng hải, đủ sức cạnh tranh với Hoa Kỳ và nhiều quốc gia khác trong khu vực. Đây cũng là quyết tâm của chủ tịch Tập Cận Bình trong nỗ lực « hiện đại hóa quân đội trước ngưỡng 2035 » chủ yếu để đối phó với những căng thẳng tại Biển Đông và eo biển Đài Loan. Để đạt được mục tiêu này, Bắc Kinh đã đầu tư hàng tỷ đô la trong thời gian gần đây.

Tàu sân bay Phúc Kiến, đã được hạ thủy năm 2022 và trong suốt năm 2024 đã trải qua nhiều cuộc thử nghiệm trên biển. Tàu được trang bị các hệ thống phóng máy bay điện từ EMALS « tiên tiến nhất, hiệu quả nhất », hơn hẳn hai hàng không mẫu hạm Liêu Ninh và Sơn Đông, vốn đã đi vào hoạt động từ 2012 và 2019. Hiện tại trên thế giới, mới chỉ có hàng không mẫu hạm Mỹ tàu USS Gerald R. Ford được trang bị hệ thông này.

Sự kiện hàng không mẫu hạm thứ ba của Trung Quốc đi vào hoạt động thu hút chú ý, do tháng 9/2025 bộ Quốc Phòng Trung Quốc đã xác nhận tàu Phúc Kiến đi qua eo biển Đài Loan, « tiến hành các cuộc thử nghiệm khoa học và đào tạo » trong vùng Biển Đông.

Nhật Bản và Đài Loan khi đó báo động đã phát hiện tàu sân bay Trung Quốc « cách bờ quân đảo Senkaku/Điếu Ngư khoảng 200 km ». Tokyo và Đài Bắc cùng xem đây là một « thông điệp mạnh mẽ Bắc Kinh gửi đến các đối thủ tiềm tàng ».

Quảng cáo

Theo hãng tin Mỹ AP, Greg Poling, giám đốc chương trình Sáng Kiến Minh Bạch Hàng Hải Châu Á - trực thuộc Trung Tâm Nghiên Cứu Chiến Lược Quốc Tế CSIS, trụ sở tại Washington, cho rằng với hàng không mẫu hạm thứ ba này Trung Quốc trang bị khả năng hoạt động xa bờ. Biển Đông, biển Hoa Đông và Hoàng Hải là những mục tiêu Bắc Kinh đang nắm tới. Nhưng tham vọng của Trung Quốc trong lĩnh vực hàng hải đã mở rộng đến cả Thái Bình Dương, nơi Hoa Kỳ có nhiều căn cứ quân sự, đặc biệt là ở đảo Guam.

AFP nhắc lại, với tàu Phúc Kiến, Trung Quốc hiện có 3 tàu sân bay. Trong khi Hoa Kỳ có đến 11 hàng không mẫu hạm đang hoạt động.

**********

Ngày 6-11, một tàu chở xăng dầu mang cờ Malta đã bị cướp biển tấn công ngoài khơi Somalia, đánh dấu vụ việc nghiêm trọng nhất liên quan cướp biển tại khu vực kể từ tháng 5-2024.

Theo Hãng tin Reuters, ngày 6-11, một nhóm cướp biển đã lên boong một tàu chở dầu mang cờ Malta ngoài khơi quốc gia Đông Phi Somalia. Toàn bộ thủy thủ đoàn đã may mắn kịp ẩn náu trong “phòng an toàn” và vẫn giữ quyền kiểm soát con tàu.

Theo nguồn tin hàng hải, tàu Hellas Aphrodite do công ty Hy Lạp Latsco Marine Management quản lý đang chở xăng từ Ấn Độ đến Nam Phi thì gặp “sự cố an ninh” vào sáng 6-11 (giờ địa phương). Công ty an ninh hàng hải Ambrey cho biết nhóm cướp biển đi trên xuồng cao tốc đã nổ súng và bắn cả đạn RPG chống tăng vào tàu.

Công ty Latsco cho biết đã kích hoạt đội phản ứng khẩn cấp và phối hợp với lực lượng quốc tế nhằm bảo đảm an toàn cho thủy thủ đoàn. Lực lượng hải quân Liên minh châu Âu (EU NAVFOR) đã nhanh chóng triển khai một tàu chiến đến khu vực để hỗ trợ ứng phó.

Ngoài ra, một máy bay trinh sát của Nhật Bản cũng được điều đến giám sát nhưng chưa phát hiện hoạt động đáng ngờ nào quanh con tàu.

Theo các nguồn tin an ninh hàng hải, thuyền trưởng của Hellas Aphrodite là người Montenegro, năm thành viên - trong đó có kỹ sư trưởng - là người Hy Lạp, số còn lại mang quốc tịch Philippines.

“Cả 24 thành viên đều an toàn, có mặt đầy đủ, và chúng tôi vẫn đang liên lạc thường xuyên với họ”, Latsco Marine Management khẳng định.

Trước vụ việc mới nhất, một vụ tương tự từng xảy ra vào tháng 5-2024, khi nhóm cướp biển nghi là người Somalia đã leo lên tàu Basilisk mang cờ Liberia, cách thủ đô Mogadishu khoảng 380 hải lý về phía đông. Khi đó, lực lượng hải quân châu Âu đã can thiệp kịp thời, đổ bộ xuống tàu bằng dây cáp và giải cứu thành công 17 thủy thủ.

Theo ABC News, cướp biển Somalia từng là mối đe dọa lớn đối với hoạt động hàng hải ở vùng vịnh Aden và Ấn Độ Dương, nhưng đã suy giảm trong những năm gần đây. Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo tình hình đang có dấu hiệu phức tạp trở lại khi những vụ tấn công liên tiếp xảy ra.

Theo Cục Hàng hải quốc tế, năm 2024 đã có bảy vụ việc được báo cáo ngoài khơi Somalia. Tính đến thời điểm hiện tại, nhiều tàu cá đã bị cướp biển Somalia bắt giữ.

Song song đó, phiến quân Houthi ở Yemen - lực lượng thân Nga - cũng nổi lên như mối đe dọa lớn đối với tuyến hàng hải Biển Đỏ. Từ tháng 11-2023, nhóm này liên tiếp tấn công tàu thương mại để bày tỏ ủng hộ Palestine trong xung đột Israel - Gaza.

Dù nhóm này đã tuyên bố ngừng nhắm vào tàu liên quan đến Mỹ, nhiều công ty vận tải quốc tế vẫn dè dặt khi đi qua tuyến hàng hải này do lo ngại rủi ro an ninh tái bùng phát.

**************

Vụ nổ xảy ra trong buổi cầu nguyện tại một nhà thờ Hồi giáo ở thủ đô Jakarta, khiến 54 người bị thương, song hiện chưa rõ nguyên nhân.

Cảnh sát trưởng Jakarta Asep Edi Suheri cho biết vụ nổ xảy ra trưa nay trong nhà thờ Hồi giáo thuộc khu phức hợp trường học ở quận Kelapa Gading. Âm thanh vụ nổ vang xa hàng trăm mét, khiến nhiều học sinh hoảng sợ và chạy tán loạn ra khỏi nhà thờ.

Lực lượng đặc nhiệm phong tỏa lối vào trường học ở quận Kelapa Gading, Jakarta ngày 7/11 sau vụ nổ. Ảnh: Kumparan News — Lực lượng đặc nhiệm phong tỏa lối vào trường học ở quận Kelapa Gading, Jakarta ngày 7/11 sau vụ nổ. Ảnh: *Kumparan News*

Lực lượng rà phá bom sau đó phong tỏa lối vào khu vực trường học nhằm ngăn người dân tiếp cận. Họ cũng rà soát hiện trường để đảm bảo không sót lại chất nguy hiểm nào.

54 người phải nhập viện với nhiều vết thương từ nhẹ đến nghiêm trọng, trong đó có bỏng. Nhà thờ không xảy ra thiệt hại đáng kể.

Hiện chưa rõ nguyên nhân vụ nổ. Cảnh sát đã mở cuộc điều tra.

Huyền Lê (Theo Reuters, Kumparan News)

**********

Ngày 7-11, Triều Tiên đã phóng tên lửa đạn đạo ra biển Nhật Bản, chỉ một ngày sau khi Bộ Tài chính Mỹ thông báo áp lệnh trừng phạt lên các cá nhân và tổ chức bị cáo buộc tham gia vào hoạt động rửa tiền liên quan đến tội phạm mạng.

Theo Hãng tin Reuters ngày 7-11, Triều Tiên đã phóng ít nhất một tên lửa đạn đạo tầm ngắn ra vùng biển Nhật Bản, với sự xác nhận từ quân đội Hàn Quốc và Nhật Bản.

Vụ phóng diễn ra chỉ khoảng một tuần sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump chấp thuận kế hoạch của Seoul nhằm xây dựng tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân - một bước đi mà giới phân tích đã dự đoán trước chắc chắn sẽ khiến Bình Nhưỡng phản ứng.

Theo Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Hàn Quốc (JCS), vụ phóng được phát hiện lúc 12h35 trưa 7-11 theo giờ địa phương, xuất phát từ khu vực gần huyện Taegwan thuộc tỉnh Bắc Pyongan, đã bay được khoảng 700km trước khi rơi xuống biển Nhật Bản.

JCS không cung cấp thêm chi tiết, chỉ cho biết quân đội Hàn Quốc đang phân tích loại tên lửa và tầm bắn.

"Quân đội chúng tôi đã tăng cường giám sát trong trường hợp Triều Tiên tiến hành thêm các vụ phóng, đồng thời chia sẻ chặt chẽ thông tin liên quan với Mỹ và Nhật Bản để duy trì cảnh giác ở mức cao nhất", JCS cho biết trong thông cáo.

Nhật Bản cho biết tên lửa nhiều khả năng rơi ngoài vùng đặc quyền kinh tế và không gây thiệt hại hay thương vong.

Lần gần nhất Triều Tiên phóng tên lửa là ngày 22-10, khi nước này bắn một loạt tên lửa đạn đạo tầm ngắn về hướng đông bắc, ngay trước thềm hội nghị APEC tại Seoul và chuyến thăm của Tổng thống Mỹ Donald Trump. Đây cũng là vụ phóng tên lửa đạn đạo thứ sáu của Triều Tiên trong năm nay.

Vụ phóng diễn ra chỉ một ngày sau khi Bình Nhưỡng lên án lệnh trừng phạt mới của Mỹ nhằm vào tám cá nhân và hai tổ chức Triều Tiên bị cáo buộc rửa tiền liên quan đến tội phạm mạng.

Triều Tiên đã chỉ trích các biện pháp trừng phạt này là bằng chứng cho thấy Washington tiếp tục theo đuổi "chính sách thù địch" đối với Bình Nhưỡng, đồng thời tuyên bố sẽ có biện pháp đáp trả "một cách kiên nhẫn và thích hợp".

Giới chuyên gia nhận định Triều Tiên đang tăng tốc thử nghiệm tên lửa để cải thiện khả năng tấn công chính xác, thách thức Mỹ - Hàn và thậm chí chuẩn bị cho khả năng xuất khẩu vũ khí sang Nga.

Tổng thống Trump tuần trước tuyên bố Hàn Quốc sẽ đóng tàu ngầm hạt nhân tại Mỹ - nơi công nghệ này được bảo mật ở mức độ nghiêm ngặt nhất. Khác với tàu ngầm diesel phải trồi lên định kỳ để sạc pin, tàu ngầm hạt nhân có thể lặn nhiều tháng, nâng đáng kể năng lực răn đe của hải quân Hàn Quốc.

Nếu thành công, Seoul sẽ gia nhập nhóm ít ỏi các quốc gia sở hữu công nghệ này, gồm Mỹ, Anh, Pháp, Nga, Trung Quốc, Ấn Độ và Úc.

***********

Ông Trump cảnh báo hậu quả

Tại phiên tòa ngày 5-11 theo giờ địa phương, các thẩm phán tỏ ra hoài nghi trước việc Tổng thống Trump tự trao cho mình quyền áp thuế không giới hạn theo Đạo luật Quyền kinh tế khẩn cấp quốc tế (IEEPA) năm 1977.

Trong khi đó ông Trump cảnh báo nếu Tòa án tối cao tuyên bố các mức thuế quan do ông áp đặt là vi hiến, nước Mỹ sẽ trở nên "mất khả năng tự vệ" và "bị hạ xuống gần mức các nước Thế giới thứ ba".

Tuy nhiên theo tạp chí Fortune, ngay cả khi Tòa án Tối cao ra phán quyết chống lại, ông Trump vẫn còn nhiều công cụ pháp lý khác để tiếp tục theo đuổi chính sách thuế quan cứng rắn.

Từ khi trở lại Nhà Trắng, ông Trump đã coi thuế quan là trụ cột trong chính sách đối ngoại. Ông tuyên bố thâm hụt thương mại lâu năm là “tình trạng khẩn cấp quốc gia” nhằm áp mức thuế “có đi có lại” với hầu hết các đối tác thương mại.

Theo phòng nghiên cứu ngân sách Đại học Yale, mức thuế trung bình của Mỹ đã tăng từ 2,5% lên 17,9% - cao nhất kể từ năm 1934.

Đáng chú ý, chính quyền ông Trump hành động một mình, dù Hiến pháp Mỹ quy định quyền đánh thuế thuộc về Quốc hội.

“Khó có thể tưởng tượng ra kịch bản nào mà thuế quan sẽ biến mất hoàn toàn. Tôi khá chắc rằng ông ấy có thể dựng lại hệ thống thuế quan hiện tại bằng các quyền hạn khác”, giáo sư luật thương mại Kathleen Claussen (Đại học Georgetown) nhận định.

Các công cụ pháp lý trong tay ông Trump

Trước hết, Mỹ từ lâu đã có “vũ khí” để trừng phạt các nước bị cho là có hành vi thương mại “phi lý”, “phân biệt đối xử” hoặc “không thể biện minh được” - đó là Mục 301 của Đạo luật Thương mại năm 1974. Ông Trump từng dùng quy định này mạnh tay với Trung Quốc trong nhiệm kỳ đầu, và gần đây Washington tiếp tục dựa vào Mục 301 để điều tra ngành đóng tàu Trung Quốc.

Các mức thuế theo Mục 301 không bị giới hạn mức và thời hạn, nhưng phải qua điều tra và điều trần công khai.

Tiếp đến, ông Trump có thể dựa vào Mục 122 của cùng đạo luật trên khi Tòa án Thương mại quốc tế bác bỏ quyền áp thuế khẩn cấp để giải quyết thâm hụt thương mại. Quy định này cho phép Tổng thống áp thuế tối đa 15% trong 150 ngày, không cần điều tra trước.

Tuy nhiên quyền hạn này chưa từng được sử dụng, và các chuyên gia vẫn chưa rõ hiệu quả thực tế của nó.

Bên cạnh đó, với lý do bảo vệ an ninh quốc gia, ông Trump từng nhiều lần viện dẫn Mục 232 của Đạo luật Mở rộng thương mại 1962 để áp thuế với thép, nhôm, ô tô, gỗ, thậm chí cả đồ nội thất.

Dù lý do này gây tranh cãi, các tòa án hiếm khi bác bỏ quyết định của Tổng thống trong lĩnh vực này.

Cuối cùng, ông Trump cũng có thể sử dụng một quy định từ thời Đại khủng hoảng - Mục 338 của Đạo luật Thuế quan năm 1930.

Điều khoản này cho phép Tổng thống áp thuế tới 50% với hàng hóa từ các nước “phân biệt đối xử với doanh nghiệp Mỹ”, không cần điều tra và không giới hạn thời gian.

Dù chưa từng được thực hiện, Mỹ từng dùng Mục 338 như “con bài mặc cả” trong các cuộc đàm phán thương mại thập niên 1930. Tháng 9 vừa qua, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cho biết chính quyền đang xem xét Mục 338 như “kế hoạch B” nếu Tòa án Tối cao bác bỏ quyền áp thuế khẩn cấp của ông Trump.

Giới chuyên gia lên tiếng

Luật sư Neal Katyal - đại diện cho các doanh nghiệp nhỏ khởi kiện - lập luận rằng Quốc hội Mỹ đã trao quyền áp thuế cho Nhà Trắng thông qua nhiều đạo luật cụ thể, chứ không phải “trao quyền vô hạn” như ông Trump tuyên bố.

“Quốc hội biết chính xác cách phân quyền thuế quan của mình”, ông nói.

Các chuyên gia cảnh báo việc ông Trump mở rộng quyền lực thuế quan có thể khiến kinh tế Mỹ chịu tác động tiêu cực. Đặc biệt, các nhà kinh tế và sử học từng lên án Đạo luật Thuế quan năm 1930 vì đã làm suy giảm thương mại toàn cầu, và khiến Đại khủng hoảng trầm trọng thêm.

Dù vậy, theo cựu cố vấn thương mại John Veroneau, ông Trump có thể coi đây là cơ hội “để tạo dấu ấn riêng”: “Trở thành Tổng thống đầu tiên từng sử dụng điều khoản này có thể sẽ mang lại chút danh tiếng”.

***********

Đụng độ ở biên giới Afghanistan - Pakistan, 5 người thiệt mạng

Giao tranh xảy ra ở biên giới Afghanistan và Pakistan, dù đàm phán ngừng bắn đang diễn ra, khiến ít nhất 5 người thiệt mạng.

Ông Ali Mohammed Haqmal, người đứng đầu cơ quan thông tin tỉnh Kandahar của Afghanistan, cho biết giao tranh diễn ra trong thời gian ngắn hôm 6/11. Người dân địa phương cũng nói rằng cuộc đụng độ chỉ kéo dài khoảng 10-15 phút.

"Pakistan đã sử dụng vũ khí hạng nhẹ và hạng nặng, nhắm vào các khu vực dân sự", nguồn tin quân sự Afghanistan giấu tên cho hay. Một quan chức bệnh viện huyện Spin Boldak, tỉnh Kandahar, nói rằng ít nhất 5 người đã thiệt mạng, gồm 4 phụ nữ và một người đàn ông, và 6 người bị thương.

Lực lượng an ninh Taliban đi qua khu vực bị tàn phá do giao tranh ở huyện Spin Boldak, tỉnh Kandahar hôm 16/10. Ảnh: AFP — Lực lượng an ninh Taliban ở huyện Spin Boldak, tỉnh Kandahar, Afhganistan, hôm 16/10. Ảnh: *AFP*

Hai bên quy trách nhiệm cho nhau về sự việc. "Trong khi vòng đàm phán thứ ba đã bắt đầu tại Istanbul, lực lượng Pakistan lại một lần nữa nổ súng vào Spin Boldak. Vì tôn trọng nhóm đàm phán và để tránh thương vong cho dân thường, lực lượng của chúng tôi chưa có phản ứng nào", phát ngôn viên chính quyền Taliban Zabihullah Mujahid cho biết.

Hamdullah Fitrat, phó phát ngôn viên chính quyền Taliban, thêm rằng "không rõ lý do Pakistan nổ súng" và khẳng định các cuộc đàm phán ở Thổ Nhĩ Kỳ vẫn diễn ra.

Pakistan phủ nhận cáo buộc. "Chúng tôi kiên quyết bác bỏ những tuyên bố do phía Afghanistan đưa ra. Vụ nổ súng do họ khởi xướng và lực lượng an ninh của chúng tôi đã đáp trả lập tức, có chừng mực và trách nhiệm", Bộ Thông tin Pakistan cho hay.

Giới chức Pakistan xác nhận tình hình đã được kiểm soát và lệnh ngừng bắn vẫn được duy trì, nhấn mạnh Islamabad vẫn cam kết tiếp tục đối thoại và mong đợi sự hồi đáp tương ứng từ Kabul.

Vị trí Afghanistan và Pakistan. Đồ họa: Al Jazeera — Vị trí Afghanistan và Pakistan. Đồ họa: *Al Jazeera*

Xung đột biên giới giữa hai nước bùng phát đầu tháng 10 sau khi Pakistan không kích Kabul, nhắm vào thủ lĩnh Tehrik-i-Taliban Pakistan (TTP), nhóm phiến quân chống chính quyền Pakistan. Taliban đáp trả bằng các cuộc tấn công vào căn cứ quân sự Pakistan dọc biên giới. Hai bên đạt được thỏa thuận ngừng bắn tại Qatar ngày 19/10.

Theo Liên Hợp Quốc, 50 dân thường đã thiệt mạng và 447 người khác bị thương ở phía biên giới Afghanistan trong một tuần giao tranh. Ít nhất 5 người đã thiệt mạng trong các vụ nổ ở Kabul.

Quân đội Pakistan cho biết 23 binh sĩ của họ đã thiệt mạng và 29 người bị thương, song không đề cập thương vong dân sự.

Các cuộc đàm phán tại Istanbul bế tắc từ tuần trước, khi đến giai đoạn hoàn thiện chi tiết lệnh ngừng bắn, vì hai bên chỉ trích nhau không sẵn sàng hợp tác. Afghanistan và Pakistan cũng cảnh báo nguy cơ tiếp tục giao tranh trong trường hợp đàm phán thất bại.

Huyền Lê (Theo AFP)

***********

Mỹ bỏ lệnh cấm vận thương mại quốc phòng với Campuchia

Ngày 6-11, Mỹ đã dỡ bỏ lệnh cấm vận thương mại quốc phòng với Campuchia, sau khi Tổng thống Donald Trump giám sát việc ký kết thỏa thuận ngừng bắn giữa nước này và Thái Lan vào tuần trước.

Theo thông báo mới nhất, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cho biết Washington đã dỡ bỏ các hạn chế dựa trên “nỗ lực kiên trì của Campuchia trong việc theo đuổi hòa bình và an ninh, bao gồm việc tái hợp tác với Mỹ trong lĩnh vực quốc phòng và chống tội phạm xuyên quốc gia”.

Ngoài ra thông báo nêu rõ các thương vụ mua bán vũ khí sẽ được xem xét dựa trên từng trường hợp cụ thể, theo Hãng tin Reuters.

Quyết định của Mỹ được đưa ra sau khi Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth có cuộc gặp với người đồng cấp Campuchia Tea Seiha tại Malaysia cùng ngày 6-11. Sau cuộc gặp, Mỹ đã “đồng ý khởi động lại cuộc tập trận quân sự song phương với Campuchia”.

Mỹ điều máy bay ném bom B-52 ngoài khơi bờ biển Venezuela

Dữ liệu theo dõi chuyến bay Flightradar24 ngày 6-11 (giờ địa phương) ghi nhận 2 máy bay ném bom B-52 của Mỹ bay qua vùng biển Caribê dọc theo bờ biển Venezuela.

Theo Hãng tin AFP, đây là lần thứ 4 quân đội Mỹ phô diễn sức mạnh bằng cách điều máy bay bay qua khu vực này trong những tuần gần đây.

Vụ việc diễn ra trong bối cảnh Washington đang tiến hành một chiến dịch quân sự, bao gồm sự tham gia của cả hải quân và không quân, nhằm trấn áp những đối tượng bị cáo buộc buôn lậu ma túy tại khu vực Caribê.

Trước đó Mỹ đã điều nhóm tác chiến tàu sân bay USS Gerald R. Ford đến khu vực Mỹ Latin, máy bay chiến đấu tàng hình F-35 tới Puerto Rico, cũng như 6 tàu hải quân hoạt động ở vùng biển Caribê để thực thi chiến dịch này.

Israel không kích dữ dội Lebanon, tuyên bố nhắm vào Hezbollah

Ngày 6-11, quân đội Israel đã tiến hành các cuộc không kích dữ dội ở miền nam Hezbollah, với lý do ngăn chặn lực lượng vũ trang Hezbollah khôi phục năng lực quân sự tại đây.

Theo tuyên bố từ quân đội Israel, nước này đã nhằm vào “các cơ sở hạ tầng khủng bố và những kho vũ khí lớn ở miền nam Lebanon”.

Người phát ngôn Chính phủ Israel Shosh Bedrosian khẳng định: “Chúng tôi sẽ không cho phép Hezbollah tái vũ trang, phục hồi, củng cố sức mạnh hay đe dọa Nhà nước Israel”.

Bộ Y tế Lebanon cho biết các đợt không kích mới nhất cùng ngày đã khiến ít nhất 1 người thiệt mạng và 1 người bị thương.

Tổng thống Lebanon Joseph Aoun đã ngay lập tức lên án các đợt tấn công này rằng đây “thật sự là một tội ác, không chỉ dựa trên quy định của luật nhân đạo quốc tế, mà còn là một tội ác chính trị ghê gớm”.

Liên hợp quốc dỡ bỏ lệnh trừng phạt với Tổng thống và quan chức Syria

Ngày 6-11, Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc đã thông qua nghị quyết dỡ bỏ lệnh trừng phạt đối với Tổng thống Syria Ahmed al-Sharaa, người dự kiến gặp Tổng thống Donald Trump tại Nhà Trắng vào ngày 10-11.

Nghị quyết do Mỹ soạn thảo cũng dỡ bỏ lệnh trừng phạt đối với Bộ trưởng Nội vụ Syria Anas Khattab, nhận được 14 phiếu thuận và 1 phiếu trắng từ Trung Quốc. Trong nhiều tháng trước đó, Washington đã kêu gọi Hội đồng Bảo an gồm 15 thành viên nới lỏng các biện pháp trừng phạt đối với Syria.

Sau khi nghị quyết được thông qua, Bộ Ngoại giao Syria đã gửi lời cảm ơn tới các thành viên của Hội đồng Bảo an, đồng thời nhấn mạnh cuộc bỏ phiếu này thể hiện “niềm tin ngày càng lớn vào sự lãnh đạo của Tổng thống al-Sharaa”.

“Syria bày tỏ lòng biết ơn tới Mỹ và các quốc gia thân thiện vì đã ủng hộ Syria và nhân dân chúng tôi”, Ngoại trưởng Syria Asaad al-Shaibani viết trên mạng xã hội X.

Bỉ: Sân bay Brussels tạm dừng hoạt động do phát hiện drone

Ngày 6-11 giờ địa phương, đại diện bộ phận kiểm soát không lưu tại sân bay Brussels (Bỉ) cho biết sân bay này đã tạm ngừng hoạt động do phát hiện máy bay không người lái (drone) lạ trên bầu trời.

Ngoài ra, truyền thông địa phương đưa tin một số khu vực khác tại Bỉ cũng ghi nhận nhiều drone bay rải rác.

Ngay sau đó, Chính phủ Bỉ đã triệu tập một cuộc họp khẩn cấp với sự tham gia của các bộ trưởng và lãnh đạo an ninh cấp cao. Giới chức nước này nghi ngờ đây là "một cuộc tấn công phối hợp".

Trong những tháng gần đây, drone đã gây ra nhiều sự gián đoạn nghiêm trọng trên khắp châu Âu, buộc sân bay ở một số quốc gia phải đóng cửa.

Tòa án Mỹ cho phép chính quyền Trump thắt chặt quyền của người chuyển giới

Ngày 6-11, Tòa án Tối cao Mỹ đã cho phép chính quyền Tổng thống Trump thực thi chính sách hạn chế quyền của người chuyển giới trên hộ chiếu, theo NBC News.

Cụ thể, việc hiển thị giới tính trên hộ chiếu sẽ bị giới hạn chỉ còn “nam” và “nữ” dựa trên giới tính khi sinh, thay vì thêm lựa chọn "X" như trước đây. Đây là một phần trong chiến dịch thắt chặt quyền của người chuyển giới tại Mỹ do ông Trump khởi xướng.

“Tên giới tính khi sinh của người mang hộ chiếu không vi phạm nguyên tắc bảo vệ bình đẳng... Chính phủ chỉ xác nhận một sự kiện lịch sử, không phân biệt đối xử với bất kỳ ai”, Tòa án nêu ngắn gọn trong phần giải thích về phán quyết này.

Tuy nhiên, phán quyết cũng nhận về sự chỉ trích của 3 thẩm phán theo khuynh hướng tự do. Họ cho rằng điều này “gây tổn hại cho những người dễ bị tổn thương nhất”.

Pháo hoa trên sông Hằng

********************

TIN TỔNG HỢP

RFI

(Reuters) – Xuất khẩu của Việt Nam giảm trong tháng 10/2025. Theo các số liệu được công bố hôm 06/11/2025, kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam bị giảm mất 1,5% so với tháng 9, đạt trên 42 tỷ đô la, và nhập khẩu cũng giảm 1%, ở mức 39,45 tỷ. Các số liệu của Cục Thống kê Quốc gia cũng cho thấy, xuất khẩu sang Mỹ trong tháng 10 đã bị giảm khoảng 2,2% so với tháng trước, tháng thứ ba liên tiếp sụt giảm. Đây có lẽ là hệ quả của cuộc chiến thuế quan toàn cầu do tổng thống Trump khởi xướng. Việt Nam đang tiếp tục các cuộc đàm phán với Mỹ để có được một thỏa thuận thương mại. Mỹ là thị trường lớn cho xuất khẩu Việt Nam.

(AFP) – Hàn Quốc chế tạo tàu ngầm sử dụng năng lượng hạt nhân là điều « hợp lý ». Bộ trưởng Quốc Phòng Hàn Quốc Ahn Gyu Back tuyên bố như trên hôm 05/11/2025 và giải thích : « hợp lý » do Hàn Quốc « đã tích lũy hơn 30 năm công nghệ và nghiên cứu ». Đầu tuần, một quan chức của bộ Quốc Phòng cho biết Seoul sẵn sàng « chế tạo tàu ngầm hạt nhân bằng công nghệ của chính mình ». Khác với tàu ngầm chạy bằng dầu diesel vốn thường phải nổi lên mặt nước để tiếp liệu, tàu ngầm sử dụng năng lượng hạt nhân có thể thực hiện công đoạn này ở sâu dưới mặt nước. Các tuyên bố nói trên được đưa ra một tuần lễ sau thượng đỉnh giữa tổng thống hai nước và sau hội nghị thường niên về an ninh quốc phòng Mỹ-Hàn.

(AP) – Bắc Triều Tiên tổ chức quốc tang cho nguyên chủ tịch Quốc Hội Kim Yong Nam. Nhà lãnh đạo Kim Jong Un và các quan chức cấp cao khác trong ủy ban tang lễ gồm 100 thành viên đã cùng gia đình đến dự lễ an táng Kim Yong Nam tại Nghĩa trang Liệt sĩ Yêu nước ở Bình Nhưỡng ngày 05/11/2025. Ông Kim Jong Nam, không có họ hàng với nhà lãnh đạo Bắc Triều Tiên, giữ chức chủ tịch Quốc Hội từ năm 1998 đến tháng 04/2019. Ông Kim Yong Nam qua đời ngày 03/11/2025, thọ 97 tuổi.

(Yonhap) – Bắc Triều Tiên sẽ đáp trả « một cách tương xứng » những trừng phạt của Mỹ. Trong thông cáo được KCNA đăng ngày 06/11/2025, thứ trưởng Ngoại Giao Bắc Triều Tiên khẳng định những biện pháp trừng phạt của chính phủ Mỹ cho thấy chính sách thù nghịch đối với Bắc Triều Tiên. Ngày 04/11, Mỹ ban hành trừng phạt đối với 8 công dân và 2 thực thể Bắc Triều Tiền vì rửa tiền đánh cắp từ các hoạt động tội phạm mạng.

Quảng cáo

(Reuters) – Tổng thống Mỹ kêu gọi chủ tịch Trung Quốc trả tự do cho nhà đấu tranh nhân quyền Hồng Kông Lê Trí Anh (Jimmy Lai). Đúng một tuần sau thượng đỉnh Donald Trump-Tập Cận Bình tại Busan, Reuters ngày 06/11/2025 trích dẫn 3 quan chức Hoa Kỳ có mặt trong sự kiện này tiết lộ, nguyên thủ Mỹ đã đề cập đến trường hợp của nhà tỷ phú Hồng Kông Lê Trí Anh. Tỷ phú người Hồng Kông này, 77 tuổi, là sáng lập viên hệ thống báo Apple Daily, nay đã bị đóng cửa. Ông bị cáo buộc « âm mưu cấu kết với thế lực nước ngoài », « âm mưu xuất bản tài liệu kích động lật đổ chế độ ».

(Reuters) – Hoa Kỳ sẽ triển khai lực lượng tại căn cứ không quân Damas, Syria. Hãng tin Anh Reuters hôm 06/11/2025, dẫn năm nguồn thạo tin cho biết như trên. Kế hoạch triển khai quân Mỹ, hiện chưa được công bố, cho thấy sự xích lại gần về chiến lược giữa Syria và Hoa Kỳ từ khi tổng thống Bachar Al Assad, đồng minh truyền thống của Nga và Iran bị lật đổ hồi cuối năm 2024. Ý định bố trí quân tại căn cứ Damas cho phép Mỹ giám sát việc tuân thủ khu vực phi quân sự ở phía nam Syria theo như mong muốn của chính quyền Trump trong khuôn khổ thỏa thuận bất tương xâm giữa Syria và Israel.

(AFP) – Chính phủ Mỹ yêu cầu hủy hàng nghìn chuyến bay vì « shutdown ». Ngày 05/11/2025, Washington thông báo đã yêu cầu các hàng hàng không hủy « 10% chuyến bay tại 40 » sân bay trên cả nước từ thứ Sáu 07/11, trong đó có rất nhiều sân bay lớn và máy bay là phương tiện giao thông phổ biến nhất ở Mỹ. Lý do là để giảm áp lực cho hoạt động kiểm soát không lưu, bị giảm lực lượng do nhân viên phải nghỉ việc không lương vì chính phủ không có ngân sách. Lần « shutdown » này đã đánh bại kỷ lục 35 ngày vào năm 2018-2019.

(AFP) – Mỹ trình một văn bản ủng hộ kế hoạch của Trump về Gaza tại Liên Hiệp Quốc. Trong kế hoạch được đệ trình ngày 05/11/2025 có cả điều khoản về việc triển khai lực lượng quốc tế tại Gaza, một Ủy Ban Hòa bình do tổng thống Donald Trump giám sát để bảo đảm cho việc chuyển giao quyền lực ở Gaza. Hiện tại, chưa có ngày để đưa văn bản ra bỏ phiếu ở Hội Đồng Bảo An. Theo một số nguồn tin ngoại giao, nhiều nước cho biết sẵn sàng tham gia lực lượng an ninh (ISF) này, trong đó có Indonesia, nhưng muốn được hoạt động theo sứ mệnh của Liên Hiệp Quốc.

(FT) – Trí tuệ nhân tạo : « Trung Quốc sẽ qua mặt Hoa Kỳ ». Báo tài chính Anh Financial Times hôm 06/11/2025 trích lời chủ nhân Nvidia Jensen Huang cảnh báo trong cuộc chạy đua phát triển AI thế hệ tiếp theo, « phần thắng sẽ thuộc về Trung Quốc ». Tuyên bố được đưa ra nhân một sự kiện tại Luân Đôn một ngày trước. Trong cuộc đua hiện nay, Trung Quốc chỉ chậm hơn so với Mỹ « có vài nano giây ». Do vậy, theo nhà lãnh đạo này, Hoa Kỳ cần tăng tốc và thu hút các nhà phát triển AI toàn cầu.

(AFP) – Minh tinh màn bạc Angelina Jolie đến thăm vùng Kherson, Ukraina. Hôm qua, 05/11/2025, ngôi sao điện ảnh Hollywood, và cũng là cựu đặc phái viên tị nạn Liên Hiệp Quốc, Angelina Jolie, đã bất ngờ đến thăm các cơ sở y tế, bao gồm một khoa sản và một bệnh viện nhi tại thành phố Kherson, miền nam Ukraina. Trang Facebook của một quan chức địa phương cho thấy hình ảnh Jolie mặc áo chống đạn có phù hiệu Ukraina. Cả nữ diễn viên lẫn chính phủ Ukraina đều không bình luận về chuyến thăm này.

*************

Ukraine tuyên bố tấn công lớn vào căn cứ drone Shahed của Nga tại Donetsk

Có thông tin cho rằng Ukraine đã phá hủy tới 1.000 drone Shahed và hơn 1.500 đầu đạn tại căn cứ drone của Nga ở tỉnh Donetsk.

Theo báo Kyiv Independent, ngày 6-11, Bộ Tổng tham mưu Ukraine xác nhận các lực lượng nước này đã tấn công căn cứ lưu trữ, lắp ráp và triển khai máy bay không người lái (drone) Shahed của Nga tại tỉnh Donetsk - khu vực Nga tuyên bố sáp nhập vào năm 2022.

Chiến dịch có sự tham gia phối hợp của các đơn vị tên lửa, pháo binh và lực lượng hệ thống không người lái của Ukraine. Theo thông báo, đòn tấn công đã gây ra các vụ nổ liên tiếp và "một vụ nổ thứ cấp cực mạnh".

Nhiều đoạn video xuất hiện trên Telegram vào tối 5-11 cho thấy các vụ nổ làm rung chuyển khu vực xung quanh sân bay Donetsk - nơi từng là dự án phát triển trọng điểm của Ukraine, trước khi bị Nga kiểm soát vào năm 2015. Những tháng gần đây, Nga đã biến sân bay này thành trung tâm hậu cần cho drone.

Chỉ huy Lực lượng hệ thống không người lái của Ukraine, ông Madyar, cho biết cuộc tấn công là kết quả của "nhiều tháng trinh sát kéo dài", theo bài đăng trên Telegram.

Các số liệu chưa được xác nhận lan truyền trên mạng xã hội Ukraine cho rằng cuộc tấn công có thể đã phá hủy tới 1.000 drone Shahed và hơn 1.500 đầu đạn.

Nga chưa lên tiếng trước tuyên bố của Ukraine.

************************

Cơ quan giám sát tài chính Đức ngày 6-11 đã đưa ra mức phạt kỷ lục 45 triệu euro với Ngân hàng JPMorgan Chase của Mỹ, do vi phạm quy định về chống rửa tiền.

BaFin - cơ quan giám sát tài chính Đức - cho biết Ngân hàng JPMorgan Chase "thường xuyên không nộp kịp thời các báo cáo hoạt động đáng ngờ liên quan đến rửa tiền" trong giai đoạn từ tháng 10-2021 đến tháng 9-2022.

Do đó, JPMorgan Chase đã "vi phạm nghĩa vụ giám sát" và bị phạt 45 triệu euro (51,8 triệu USD), được tính dựa trên doanh thu của ngân hàng, AFP đưa tin.

BaFin cũng xác nhận đây là mức phạt cao nhất mà cơ quan này từng áp dụng, vượt qua mức phạt 39 triệu euro từng áp dụng với Deutsche Bank (Đức) vào năm 2015 do vi phạm tương tự.

Theo quy định, các tổ chức tài chính phải nộp báo cáo khi phát hiện hoạt động tiềm ẩn nguy cơ bất hợp pháp trong tài khoản của khách hàng.

Người phát ngôn JPMorgan Chase cho biết khoản phạt này "liên quan đến các phát hiện trong quá khứ", và thời gian nộp báo cáo không làm cản trở công tác điều tra của các cơ quan chức năng.

"Chúng tôi cam kết mạnh mẽ trong việc phát hiện, ngăn chặn và báo cáo hoạt động rửa tiền và tội phạm tài chính, và hài lòng vì vấn đề này đã được giải quyết và khắc phục", người phát ngôn nói thêm.

JPMorgan Chase hiện là ngân hàng lớn nhất nước Mỹ tính theo tổng tài sản và cũng có hiện diện lâu dài tại Đức.

Ngân hàng này dự kiến triển khai dịch vụ ngân hàng trực tuyến Chase tại thị trường Đức vào quý 2-2026, sau khi đã ra mắt tại Anh vào năm 2021. Tuy nhiên, họ sẽ phải đối mặt với sự cạnh tranh mạnh từ các đối thủ như N26, Revolut và Trade Republic.

*************

Cướp biển nã súng chống tăng, đổ bộ tàu dầu gần Somalia

Tàu dầu Hellas Aphrodite bị nhóm cướp biển tấn công bằng súng máy và súng chống tăng khi đang di chuyển ngoài khơi Somalia.

Công ty vận tải hàng hải Hy Lạp Latsco hôm nay thông báo tàu dầu Hellas Aphrodite, treo cờ Malta, bị tấn công ngoài khơi Somalia khi đang trong hành trình từ Ấn Độ đến Nam Phi. Nhóm cướp biển tiếp cận bằng xuồng cao tốc, khai hỏa súng máy và súng chống tăng trước khi đổ bộ lên tàu.

Công ty tư vấn an ninh hàng hải Ambrey cho biết nhóm cướp biển xuất phát từ một tàu cá treo cờ Iran, dường như bị chiếm gần đây và sử dụng làm "tàu mẹ" để tiến hành các vụ cướp.

Tàu dầu Hellas Aphrodite do công ty Latsco của Hy Lạp vận hành. Ảnh: Marine Traffic — Tàu dầu Hellas Aphrodite do công ty Latsco của Hy Lạp vận hành. Ảnh: *Marine Traffic*

24 thành viên thủy thủ đoàn sơ tán đến "phòng an toàn", khu vực được gia cố đặc biệt để đối phó những cuộc tấn công. Tuy nhiên, tàu không có lực lượng an ninh vũ trang đi kèm. "Toàn bộ 24 thuyền viên đều an toàn, chúng tôi vẫn giữ liên lạc thường xuyên", Latsco cho biết.

Công ty Hy Lạp đang phối hợp với lực lượng nhiều nước để bảo vệ tàu và thủy thủ đoàn, nhưng không công bố liệu nhóm cướp biển đã rút khỏi tàu Hellas Aphrodite hay chưa. Chiến dịch Atalanta, gồm các tàu hải quân châu Âu làm nhiệm vụ chống cướp biển ở vùng Sừng châu Phi, thông báo "một đơn vị đang ở gần hiện trường và sẵn sàng hành động nếu cần thiết".

Lực lượng hải quân thuộc Liên minh châu Âu (EU) trước đó cũng triển khai một tàu chiến đến khu vực để đảm bảo an ninh, sau khi phát hiện cướp biển di chuyển giữa các vùng biển Somalia.

Vị trí Somalia. Đồ họa: Wikimedia — Vị trí Somalia. Đồ họa: *Wikimedia*

Nạn cướp biển Somalia từng leo thang nghiêm trọng vào năm 2011 với 237 vụ tấn công, gây thiệt hại khoảng 7 tỷ USD cho kinh tế toàn cầu.

Những vụ cướp đang có dấu hiệu tăng trở lại, sau nhiều năm giảm mạnh nhờ các chiến dịch tuần tra quốc tế và chính quyền Somalia được củng cố. Trong năm 2024, có 7 vụ tấn công được ghi nhận ngoài khơi Somalia.

Giới chuyên gia cho rằng tình hình bất ổn do lực lượng Houthi ở Yemen tấn công tàu hàng đi qua Biển Đỏ đã khiến các tuyến vận tải biển phải chuyển hướng qua khu vực ngoài khơi Somalia, tạo điều kiện cho cướp biển hoạt động trở lại.

Thanh Danh (Theo Reuters, AP)

************

Theo kế hoạch, hội nghị G20 sẽ diễn ra vào ngày 22 – 23/11. Bình luận của ông Trump được đưa ra vài ngày sau khi Tổng thống Phần Lan Alexander Stubb đề xuất tổ chức một cuộc họp giữa các nhà lãnh đạo Nga, Mỹ và Ukraine ngay tại G20.

"Tôi sẽ không đại diện cho Mỹ tới đó. Không nên đến đó", tờ Kyiv Independent dẫn lời ông Trump nói với các phóng viên hôm 5/11.

trump g20.jpg — Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ảnh: New York Times

Ông Trump đã nhiều lần lên tiếng cáo buộc Nam Phi vi phạm nhân quyền. Về phần mình, Nam Phi đã bác bỏ, và gọi các cáo buộc của Tổng thống Mỹ là "không đúng sự thật".

Trước đó, ông Trump cho hay Phó Tổng thống JD Vance sẽ đại diện cho Mỹ tham dự G20. Điện Kremlin cũng cho biết, Tổng thống Vladimir Putin dự kiến sẽ không tham dự sự kiện, mà khả năng ông Maksim Oreshkin, Phó Chánh Văn phòng tổng thống sẽ đi thay.

Trong nỗ lực nhằm đạt được thỏa thuận hòa bình ở Ukraine, ông Trump đã tìm cách tổ chức một cuộc gặp trực tiếp giữa Tổng thống Nga Putin và Tổng thống Volodymyr Zelensky. Tuy nhiên, Điện Kremlin nhiều lần nhấn mạnh, một số "điều kiện" nhất định phải được đáp ứng trước khi tiến hành cuộc họp, và đề xuất đàm phán với ông Zelensky tại Moscow.

Trước đây, ông Trump cũng từng tránh gặp ông Zelensky tại các hội nghị quốc tế. Điển hình, tại hội nghị thượng đỉnh G7 diễn ra vào tháng 6 tại Canada, ông Trump đã rời khỏi sự kiện một ngày trước khi Tổng thống Ukraine đến nơi.

Kể từ khi trở lại Nhà Trắng vào tháng 1 năm nay, ông Trump cũng chỉ gặp Tổng thống Putin một lần tại Alaska vào ngày 15/8.

************

Theo báo Kyiv Independent, Lữ đoàn tấn công số 425 của Ukraine ngày 5/11 đã đăng tải hình ảnh binh lính của đơn vị này treo quốc kỳ lên nóc tòa nhà hội đồng thành phố Pokrovsk.

"Chúng tôi đã mở 2 mũi tiến công nhắm vào Pokrovsk trong đêm. Với sự hỗ trợ của máy bay không người lái (UAV), chúng tôi đã đẩy lùi lực lượng Nga ra khỏi tòa nhà hội đồng. Toàn bộ mục tiêu đã được hoàn thành, bao gồm tiến vào tòa nhà, quét sạch đối thủ và treo cờ Ukraine", đại diện Lữ đoàn số 425 cho biết.

Động thái trên được coi là lời đáp trả của Kiev trước những tuyên bố của Moscow về việc quân Ukraine bị bao vây ở Pokrovsk. Trước đó, Nga đã kêu gọi binh lính Ukraine ở thành phố chiến lược này đầu hàng.

IMG_9849 Kyiv Inde.jpg — Cờ Ukraine trên nóc tòa nhà hội đồng thành phố Pokrovsk. Ảnh: Kyiv Independent

Cùng ngày, Bộ Tổng tham mưu Các lực lượng vũ trang Ukraine cho biết đang củng cố các sườn xung quanh khu vực Pokrovsk và Myrnohrad, đồng thời tăng cường bảo vệ tuyến đường hậu cần.

Theo giới quan sát, Pokrovsk là đầu mối giao thông đường bộ và đường sắt quan trọng ở miền đông Ukraine. Việc Nga giành quyền kiểm soát hoàn toàn thành phố này có thể mở đường cho các đợt tiến công sâu hơn tại vùng Donetsk.

Nga nói Ukraine mất 1.460 binh lính trong 24 giờ

Theo hãng tin TASS, Bộ Quốc phòng Nga ngày 5/11 đã thông báo về việc quân đội nước này khiến Ukraine mất 1.460 binh lính trong các cuộc giao tranh dọc tiền tuyến.

"Trong ngày qua, ngoài việc gây ra tổn thất lớn về quân số cho đối phương, chúng tôi đã tập kích thành công các cơ sở năng lượng, hạ tầng giao thông, xưởng lắp ráp UAV và kho đạn của Ukraine tại 142 địa điểm. Lực lượng phòng không đồng thời đánh chặn 123 UAV và 4 tên lửa HIMARS của Ukraine trong cùng thời gian này", phía Nga cho biết.

Kể từ khi bắt đầu chiến dịch quân sự đặc biệt ở Ukraine vào cuối tháng 2/2022, Nga thống kê đã khiến Ukraine tổn thất tổng cộng 668 máy bay, 283 trực thăng, hơn 95.000 UAV, 25.800 xe tăng và xe thiết giáp cùng hơn 31.000 hệ thống pháo binh các loại.

************

Tờ Bưu điện New York dẫn thông cáo từ Không quân Mỹ cho hay, cuộc thử nghiệm tên lửa đạn đạo Minuteman III với số hiệu GT 254 được tiến hành tại căn cứ Vandenber nhằm mục đích “thử độ tin cậy, khả năng sẵn sàng chiến đấu và độ chính xác của tên lửa liên lục địa”.

Minuteman 1.jpg — Vụ thử tên lửa Minuteman III hôm 5/11. Ảnh: Bộ tư lệnh Tấn công Toàn cầu của Mỹ

"Tên lửa không mang đầu đạn đã bay hơn 6.700km và đáp xuống gần bãi thử tên lửa Ronald Reagan tại khu vực đảo Kwajalein thuộc quần đảo Marshall. Các thiết bị cảm biến tiên tiến được lắp đặt ở bãi thử Ronald Reagan đã thu thập được những dữ liệu quan trọng liên quan đến tên lửa. Các chuyên gia sau đó sẽ phân tích những dữ liệu trên để đánh giá hiệu suất, từ đó hỗ trợ cho việc nghiên cứu, phát triển, thử nghiệm và đánh giá các chương trình quốc phòng và không gian của Mỹ”.

Theo trang Army Recognition, Minuteman III là tên lửa đạn đạo liên lục địa (ICBM) do tập đoàn Boeing sáng chế và được quân đội Mỹ đưa vào trang bị vào đầu thập niên 1970. Tên lửa nặng 36 tấn, dài 18,3m. Mỗi tên lửa Minuteman III có giá 7 triệu USD (theo thời giá năm 2021).

Minuteman III có tầm bắn xa nhất đạt 14.000km, tốc độ bay nhanh gấp 23 lần vận tốc âm thanh (Mach 23), với trần bay cao nhất là 1.120km. Tên lửa được trang bị các đầu đạn W87 hoặc W78, với sức công phá mỗi loại lần lượt là 300 Kiloton và 335 Kiloton.

*************

Mỹ có thể sắp triển khai lực lượng đến thủ đô Syria

Mỹ dường như đang chuẩn bị hiện diện quân sự tại căn cứ không quân Damascus, nằm trong kế hoạch thúc đẩy thỏa thuận hòa bình Syria - Israel.

Reuters hôm nay dẫn lời 6 nguồn tin giấu tên, gồm các quan chức phương Tây và một quan chức Syria, nói rằng Mỹ đang chuẩn bị "thiết lập hiện diện quân sự tại một căn cứ không quân ở thủ đô Damascus".

Các nguồn tin mô tả lực lượng Mỹ tại Damascus sẽ giữ vai trò giám sát thực thi thỏa thuận giữa Syria và Israel, trong trường hợp Washington thúc đẩy đàm phán thành công và các bên đạt được thống nhất. Căn cứ nằm ở cửa ngõ phía nam thủ đô của Syria, khu vực dự kiến trở thành vùng phi quân sự trong khuôn khổ thỏa thuận do chính quyền Tổng thống Trump bảo trợ.

Binh sĩ Mỹ tuần tra gần các giếng dầu tại thị trấn al-Qahtaniyah, đông bắc Syria tháng 6/2023. Ảnh: AFP — Binh sĩ Mỹ tuần tra gần các giếng dầu tại thị trấn al-Qahtaniyah, đông bắc Syria tháng 6/2023. Ảnh: *AFP*

Thông tin xuất hiện khoảng 4 ngày trước khi Tổng thống Syria Ahmed al-Sharaa đến Mỹ gặp Tổng thống Donald Trump, đánh dấu lần đầu một lãnh đạo Syria tới Nhà Trắng.

Một quan chức Lầu Năm Góc từ chối bình luận cụ thể, chỉ cho biết Mỹ "liên tục đánh giá mức độ hiện diện cần thiết để đối phó tổ chức Nhà nước Hồi giáo (IS)". Người này không tiết lộ vị trí các lực lượng Mỹ đang triển khai ở Syria vì "lý do an ninh".

Trong khi đó, một sĩ quan quân sự phương Tây nói rằng kế hoạch đã được quân đội Mỹ đẩy nhanh trong hai tháng qua, sau nhiều chuyến thị sát và kiểm tra nhằm xác định đường băng của căn cứ ở Damascus "đủ điều kiện sử dụng ngay hay không".

Hai nguồn tin quân sự Syria cho hay các cuộc đàm phán đang tập trung vào cách Washington sử dụng căn cứ cho hoạt động hậu cần, giám sát, tiếp liệu và cứu trợ nhân đạo, trong khi Damascus "vẫn giữ vững chủ quyền". Một quan chức quốc phòng Syria xác nhận Mỹ đã điều vận tải cơ C-130 đến kiểm tra khả năng hoạt động của đường băng.

Vị trí thủ đô Damascus và các thành phố lớn của Syria. Đồ họa: AP

Một nguồn thạo tin về quá trình đàm phán cho biết phương án sử dụng căn cứ Damascus đã được thảo luận trong chuyến thăm của tướng Brad Cooper, lãnh đạo Bộ tư lệnh Trung tâm (CENTCOM) thuộc quân đội Mỹ, đến Syria tháng 9. Washington dường như đang hối thúc Damascus ký thỏa thuận an ninh với Tel Aviv trước cuối năm nay.

Động thái này tương đồng với hai nhiệm vụ mới của quân đội Mỹ trong khu vực nhằm giám sát các thỏa thuận ngừng bắn, gồm một căn cứ ở Lebanon để theo dõi lệnh ngừng bắn Hezbollah - Israel, và một căn cứ ở Israel giám sát thỏa thuận ngừng bắn với Hamas.

Mỹ vẫn duy trì lực lượng tại đông bắc Syria để hỗ trợ dân quân người Kurd chống IS, song đã giảm nửa quân số xuống còn khoảng 1.000 người. Washington hồi tháng 6 tuyên bố đóng cửa 5 căn cứ ở Deir ez-Zor và Hasakah, một phần binh sĩ rút qua Iraq và số còn lại tập kết về 3 căn cứ chính ở mỏ dầu Omar, Shaddadi và Kasrek.

Thanh Danh (Theo Reuters, Anadolu)

*************