Đăng ngày: 08/09/2025 - 12:41Sửa đổi ngày: 08/09/2025 - 14:34

2 phút Thời gian đọc

Sau 9 tháng đứng đầu nội các, trừ trường hợp bất ngờ vào phút chót, ông François Bayrou, chính trị gia cánh trung gần như chắc chắn không giữ được chiếc ghế thủ tướng.

Theo AFP, chiều nay thủ tướng Bayrou phát biểu trước Quốc Hội trình bày dự luật ngân sách cho tài khóa 2026 với mục đích cắt giảm chi tiêu, hạ bớt nợ công hiện lên tới hơn 3.300 tỷ euro, tương đương 114 % GDP của Pháp. Theo chiều hướng đó, Pháp phải tiết kiệm 44 tỷ euro vào năm tới. Đây là điều nhậy cảm, tất cả các đảng phái đối lập đều không đồng ý về « phương pháp » của ông Bayrou để đạt mục tiêu này, trong đó có đề nghị dẹp bỏ 2 ngày nghỉ lễ trong năm của người lao động.

Hai đảng đối lập, đảng cực hữu Tập Hợp Quốc Gia  (RN), đảng cực tả Nước Pháp Bất Khuất (LFI), nhiều dân biểu đảng cánh tả Xã Hội (PS), cũng như đảng cánh hữu Những Người Cộng Hòa (LR) tuyên bố bỏ phiếu bất tín nhiệm chính phủ Bayrou. Nếu không có được đa số ủng hộ (289 trên 577 dân biểu), ông Bayrou phải đệ đơn từ chức lên tổng thống. Trong trường hợp này ông sẽ là vị thủ tướng đầu tiên của nền Đệ Ngũ Cộng Hòa Pháp bị lật đổ do chủ động đề nghị Quốc Hội bỏ phiếu tín nhiệm.

Cũng như người tiền nhiệm Michel Barnier không vượt qua cửa ải dự luật ngân sách 2025, ông Bayrou sẽ phải rời điện Matignon vì dự luật ngân sách  2026.

Cuộc đua quyết liệt giành chiếc ghế thủ tướng đã khai mở. Đảng cánh hữu Những Người Cộng Hòa báo trước là không chấp nhận một thủ tướng của đảng Xã Hội cánh tả.

Chính trường Pháp hiện có hai xu hướng : Một bên là cánh trung và các thành phần tả-hữu ôn hòa, thân cận với phe của tổng thống Macron muốn duy trì ổn định chính trị trong một môi trường kinh tế và địa chính trị đầy bất ổn. Bên kia là phe cực tả và cực hữu đều đòi giải tán Quốc Hội, tổ chức bầu cử lập pháp trước thời hạn, thậm chí đòi truất phế tổng thống hay Emmanuel Macron phải từ chức, cho dù những đòi hỏi này không căn cứ pháp luật.

Đăng ngày: 08/09/2025 - 13:08Sửa đổi ngày: 08/09/2025 - 14:35

3 phút Thời gian đọc

Theo AFP, một quan chức châu Âu cho biết, David O'Sullivan, đặc sứ của Liên Âu về các biện pháp trừng phạt Nga sẽ đến Washington gặp gỡ các quan chức Mỹ sau khi tổng thống Mỹ Donald Trump kêu gọi siết chặt gọng kìm quanh Nga. Cũng như Mỹ, Liên Âu dọa sẽ ban hành các biện pháp trừng phạt mới nhắm vào Matxcơva sau vụ oanh kích lớn nhất từ trước đến nay vào lãnh thổ Ukraina, khiến ít nhất 4 người chết và gây hỏa hoạn ở trụ sở chính phủ Ukraina tại thủ đô Kiev.

Tuy nhiên, theo Reuters, tổng thống Mỹ không nói rõ là lãnh đạo châu Âu nào đến Mỹ. Nhà Trắng cũng chưa hồi đáp yêu cầu bình luận. Khi được hỏi về cuộc tấn công quy mô lớn của Nga vào thủ đô Kiev trong đêm thứ Bảy đến Chủ Nhật, ông Donald Trump đã bày tỏ sự bất mãn về tình hình hiện tại, nhưng tin tưởng là sẽ sớm tìm ra một giải pháp để kết thúc chiến tranh Ukraina.

Đây không phải lần đầu tiên chính quyền Donald Trump tỏ thái độ không hài lòng về các cuộc tấn công của Nga nhắm vào Ukraina, nhưng những lời đe dọa của Washington không mang lại hiệu quả.

Từ Matxcơva, thông tín viên Anissa El Jabri cho biết thêm :

« Quý vị hẳn còn nhớ là trong đêm 21 rạng sáng 22/08, một cuộc tấn công của Nga đã nhắm vào một nhà máy điện tử của Mỹ ở miền tây Ukraina. Cuộc tấn công này như vậy đã làm giảm lòng tin vào lời vào lời hứa hồi tháng 2 của Mỹ. Khi đó Mỹ đã ca ngợi thỏa thuận giữa Kiev và Washington về khai thác nguyên liệu thô trong lòng đất Ukraina. Và bộ trưởng Tài Chính Mỹ Scott Bessen lúc đó cho rằng thỏa thuận kinh tế hàm chứa một bảo đảm an ninh bởi vì theo ông, Nga sẽ không bao giờ nhắm vào các lợi ích của Mỹ trên lãnh thổ Ukraina.

Cuộc leo thang thứ hai là cuộc tấn công vào Kiev hồi tuần trước, nhắm vào các tòa nhà của châu Âu và Anh.

Vụ thứ ba diễn ra vào cuối tuần này, và cũng như mọi lần, bộ Quốc Phòng Nga khẳng định chỉ tấn công các mục tiêu quân sự, ví dụ như trên báo Moskovski Komsomolets sáng nay, một chuyên gia khẳng định « không loại trừ khả năng đây là một cuộc tấn công có chủ ý ». Và như vậy, theo ông, cuộc tấn công này là một lời cảnh báo gửi đến tổng thống Ukraina Zelensky, để nói rằng « giờ đã đến lúc suy nghĩ về những gì Matxcơva đưa ra ».

Cuối cùng, sự leo thang này, khiến mọi người có cảm tưởng là đã được tính toán kỹ lưỡng, cũng đi kèm với sự thay đổi bước đầu về bầu không khí. Sáng hôm qua, không đề cập đến vụ tấn công trong ngày, lãnh đạo Chechnya Ramzan Kadyrov tuyên bố với hãng tin Nhà nước Nga Ria Novosti : « Tôi hoàn toàn không ủng hộ việc chấm dứt chiến sự trong tình hình hiện tại, điều đó không có lợi cho chúng ta ».

Như vậy là lãnh đạo Chechnya, người được coi là một nhân vật diều hâu, lần đầu tiên bày tỏ quan điểm này trong giai đoạn xung đột đang được giải quyết bằng con đường ngoại giao ».

Ông Trump đưa ra "cảnh báo cuối cùng", Hamas nói sẵn sàng đàm phán

Ngày 7-9, Hamas tuyên bố họ sẵn sàng "ngồi vào bàn đàm phán ngay lập tức" sau cái gọi là một số ý tưởng từ phía Washington cũng như sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump đưa ra "lời cảnh báo cuối cùng" tới Hamas về việc chấp nhận thỏa thuận thả con tin ở Dải Gaza, theo Hãng tin AFP.

"Phong trào Hamas hoan nghênh bất kỳ sáng kiến nào ủng hộ nỗ lực chấm dứt cuộc tấn công chống lại người dân của chúng tôi và chúng tôi khẳng định sẵn sàng ngồi vào bàn đàm phán ngay lập tức để thảo luận về việc trả tự do cho tất cả tù nhân" - Hamas tuyên bố.

Đổi lại, Hamas muốn "một tuyên bố rõ ràng về việc chấm dứt chiến tranh, rút quân hoàn toàn khỏi Dải Gaza, thành lập một ủy ban gồm những người Palestine độc lập để quản lý Dải Gaza, và ủy ban này sẽ bắt đầu nhiệm vụ ngay lập tức".

Trước đó cùng ngày, ông Trump đã đăng trên mạng xã hội: "Người Israel đã chấp nhận các điều khoản mà tôi đề xuất. Đã đến lúc Hamas cũng phải chấp nhận. Tôi đã cảnh báo Hamas về hậu quả của việc không chấp nhận. Đây là lời cảnh báo cuối cùng của tôi".

Hamas nói rằng họ đã nhận được một số ý tưởng từ phía Mỹ thông qua các nhà trung gian nhằm đạt được thỏa thuận ngừng bắn ở Gaza. Họ cho biết đang thảo luận với các bên trung gian về cách phát triển những ý tưởng đó, nhưng không đưa ra thông tin cụ thể.

Hàng chục ngàn người tuần hành vì người Palestine tại thủ đô của Bỉ

Hàng chục ngàn người đã xuống đường ở thủ đô Brussels (Bỉ) vào ngày 7-9 để bày tỏ sự ủng hộ đối với người Palestine, chỉ vài ngày sau khi ngoại trưởng Bỉ tuyên bố rằng uy tín của Liên minh châu Âu (EU) đang "sụp đổ" vì thất bại trong việc hành động.

Cảnh sát ước tính có khoảng 70.000 người tham gia, trong khi ban tổ chức cho biết 120.000 người đã tuần hành qua thủ đô của Bỉ.

Nhiều người tham gia mặc đồ màu đỏ và cầm những tấm thẻ đỏ, tượng trưng cho lời kêu gọi áp dụng các biện pháp mạnh hơn đối với Israel nhằm bảo vệ dân thường ở Gaza.

"Người ta từng mơ về sự sụp đổ của Bức tường Berlin. Còn tôi mơ về việc dành cho người Palestine, nơi họ có thể sống như bất kỳ dân tộc nào khác" - Ismet Gumusboga, một nhân viên an ninh 60 tuổi, chia sẻ với AFP.

Ông Gregory Mauze, người phát ngôn của Hiệp hội Bỉ - Palestine (ABP), phát biểu: "Đối mặt cuộc diệt chủng đang diễn ra, các biện pháp được thực hiện vẫn chưa đủ".

Mỹ điều tra email chứa phần mềm độc hại nhắm vào đàm phán thương mại Mỹ - Trung

Ngày 7-9, báo Wall Street Journal tường thuật các cơ quan chức năng Mỹ đang điều tra một email (thư điện tử) giả mạo được cho là từ một nghị sĩ Đảng Cộng hòa, trong đó chứa phần mềm độc hại dường như nhằm giúp Trung Quốc thu thập thông tin về các cuộc đàm phán thương mại giữa chính quyền ông Trump và Bắc Kinh.

Phần mềm độc hại này nằm trong một email có vẻ được gửi bởi Dân biểu Cộng hòa John Moolenaar vào tháng 7, nhắm đến các nhóm thương mại, công ty luật và cơ quan chính phủ Mỹ. Theo Wall Street Journal, "các tin tặc Trung Quốc đã giả danh nghị sĩ hàng đầu của Mỹ".

Các chuyên gia an ninh mạng đã lần ra nguồn gốc và xác định nó có liên quan đến APT41, một nhóm tin tặc bị cho là đang làm việc cho tình báo Trung Quốc.

Ông Moolenaar, một người chỉ trích gay gắt Bắc Kinh, hiện là chủ tịch một ủy ban quốc hội tập trung vào cạnh tranh chiến lược giữa Mỹ và Trung Quốc, gồm cả những mối đe dọa đối với an ninh quốc gia của Mỹ.

Ông Trump sẵn sàng chuyển sang "giai đoạn 2" trừng phạt Nga

Ngày 7-9, khi được một phóng viên tại Nhà Trắng hỏi liệu ông có sẵn sàng bước sang "giai đoạn hai" trừng phạt Nga hay không, ông Trump trả lời: "Ừ, tôi sẵn sàng". 

Theo Hãng tin Reuters, đây là tuyên bố rõ ràng nhất cho thấy ông Trump đang tiến gần đến việc gia tăng các biện pháp trừng phạt lên Matxcơva hoặc những khách hàng mua dầu mỏ của Nga liên quan đến cuộc chiến ở Ukraine.

Tuy nhiên, ông Trump không nói rõ ông hoàn toàn cam kết thực hiện quyết định trừng phạt không hoặc giai đoạn hai sẽ bao gồm những biện pháp gì.

Ông Trump đã nhiều lần dọa sẽ áp thêm lệnh trừng phạt lên Nga, nhưng chưa thực hiện vì ông vẫn đang theo đuổi các cuộc đàm phán hòa bình để chấm dứt cuộc chiến ở Ukraine.

Đặc phái viên Mỹ: Nga không muốn chấm dứt cuộc chiến ở Ukraine bằng ngoại giao

Ngày 7-9, Đặc phái viên Mỹ Keith Kellogg bình luận cuộc tấn công mới nhất của Nga vào Kiev không cho thấy Matxcơva muốn chấm dứt chiến tranh ở Ukraine bằng con đường ngoại giao, theo Hãng tin Reuters.

"Nga dường như đang leo thang bằng cuộc tấn công lớn nhất kể từ đầu cuộc chiến, đánh trúng các văn phòng của nội các Ukraine ở Kiev. Cuộc tấn công này không phải là tín hiệu cho thấy Nga muốn chấm dứt chiến tranh bằng ngoại giao" - ông Kellogg viết trên nền tảng X.

Nga đã thực hiện cuộc tấn công quy mô lớn ở Ukraine vào đầu ngày 7-9, khiến 4 người thiệt mạng và gây hỏa hoạn tại các văn phòng chính phủ ở Kiev - cuộc tấn công mà Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cảnh báo sẽ kéo dài cuộc chiến.

Giải mã thành công bí ẩn về lõi sao Hỏa

Theo TTXVN, một nghiên cứu mới đăng trên tạp chí Nature cho thấy sao Hỏa có cấu trúc bên trong tương tự Trái đất, với lõi trong rắn bao quanh bởi lớp lõi ngoài dạng lỏng. Kết quả này giúp giải mã câu hỏi tồn tại lâu nay về sự tiến hóa của hành tinh đỏ và lý do vì sao nó từng có môi trường thuận lợi hơn hiện nay.

Nhóm tác giả do Huixing Bi thuộc Đại học Khoa học và Công nghệ Trung Quốc (Hợp Phì) dẫn đầu cho biết lõi trong rắn của sao Hỏa có bán kính khoảng 610km. Sự tồn tại của lớp lõi rắn chứng tỏ quá trình kết tinh và đông đặc vẫn đang diễn ra khi hành tinh này tiếp tục nguội đi theo thời gian.

Điều này khiến cấu trúc lõi của sao Hỏa giống Trái đất hơn nhiều so với suy đoán trước đây và cho thấy nó từng có khả năng tạo ra hiệu ứng “máy phát địa từ” (dynamo).

Courrier International tuần này dành hồ sơ cho « Nước Pháp quay lại với sự hỗn loạn », L’Express phân tích « Những thông tin bị bóp méo với người Pháp : Nợ, ngân sách, hưu bổng ». Le Nouvel Obs « Mổ xẻ một cuộc khủng hoảng chế độ ». Với sự sụp đổ được báo trước của chính phủ Bayrou và mối đe dọa phong tỏa toàn quốc, nước Pháp rơi vào khủng hoảng chưa từng thấy. Phải chăng đây là dấu hiệu của nền đệ ngũ cộng hòa đang xuống dốc, hay là thất bại của chính giới không thể sáng tạo ra một cung cách quản trị mới ? The Economist chạy tít trang nhất « Cực hữu châu Âu đe dọa nền kinh tế như thế nào ».

Ukraina, tuyến đầu bảo vệ châu Âu

Xã luận của Le Point khẳng định « Ukraina cũng là chúng ta ». Phóng viên Le Point sau chuyến đi dài hơn 24 tiếng đồng hồ bằng xe lửa từ Ba Lan, nhắc nhở trước chiến tranh Kiev chỉ cách Paris hơn ba giờ bay. Volodymyr Zelensky không sai khi nói rằng Ukraina là trung tâm châu Âu, ông khẳng định « không còn những cuộc chiến tranh xa xôi ». Tầm bắn hỏa tiễn đã thu hẹp không gian, khoảng cách chỉ còn nằm trong tâm trí người Tây Âu. Zelensky nhấn mạnh « Một Ukraina hùng mạnh là bảo đảm an ninh cho châu Âu ».

Các nhà báo Pháp nhận xét, Volodymyr Zelensky là một nhân vật đáng nể, ngay cả khi cúi đầu khiêm tốn vẫn toát lên một sức mạnh hiếm thấy. Tổng thống Ukraina chỉ ngủ khoảng năm tiếng đồng hồ một ngày, nhưng thường xuyên tập thể dục. Đành rằng thời thế tạo anh hùng, nhưng khó thể không nghĩ đến định mệnh của con người đến từ thế giới của tiếng cười, nay gánh trên vai bi kịch của một phương Tây thất thường.

Trả lời câu hỏi đầu tiên liên quan đến câu nói của Georges Clémenceau trong Đệ nhị Thế chiến « Người chiến thắng là người tin rằng mình không thể chiến bại, lâu hơn đối thủ 15 phút đồng hồ », Zelensky khẳng định là Ukraina không hề thất bại. Quân đội thứ nhì thế giới tràn qua để tiêu diệt đất nước, lịch sử và bản sắc của Ukraina, nhưng toàn quốc đã đứng dậy kháng chiến ngay từ những giờ phút đầu tiên. Nước Nga rộng lớn, nhưng « Ukraina chiến đấu để bảo vệ thế giới văn minh », cũng rất rộng lớn. Vấn đề là phương Tây trụ lại được lâu như Ukraina đang làm. Ông đặt châu Âu và Hoa Kỳ trước thách thức cần kiên trì lâu hơn Nga.

Theo Zelensky, áp lực quốc tế hiện vẫn chưa đủ để Putin lùi bước, ông ta vẫn còn rủng rỉnh tiền bạc. Về một số người châu Âu vội vã muốn giao hẳn cho Nga phần đất Donbass đang còn thoát khỏi tay Putin, Zelensky nhắn gởi : « Với những ai coi đây chỉ là vấn đề lãnh thổ, tôi xin nói, hãy nhìn mảnh đất này, đó là quê hương, nhà cửa của ai đó. Là mồ mả cha ông, tổ tiên họ ; nơi có trường học và trẻ em. Mảnh đất này đã được ghi chép trong sử sách Ukraina, những cuốn phim đã được quay, những bài thơ được viết ra ». Tổng thống Ukraina cũng không loại trừ giải pháp như trên bán đảo Triều Tiên. Tuy nhiên « kịch bản Triều Tiên » không thể áp dụng hoàn toàn : dân số Bắc Triều Tiên chỉ 20 triệu, còn Nga đến 140 triệu, và mối đe dọa từ Kremlin lớn hơn gấp mười lần.

Chia tay nhà lãnh đạo - ở nơi cách đây ba năm rưỡi khi bom đạn Nga bắt đầu rơi xuống, ông đã cho quay video trực tiếp khẳng định chính phủ vẫn hiện diện đầy đủ với quyết tâm bảo vệ Tổ quốc - còn lại nơi các nhà báo Pháp là cảm giác gần gũi và cảm thông. Kiev đang ở tuyến đầu của thế giới này, nơi guồng quay lịch sử với những hỗn loạn và bạo tàn lại bắt đầu. 

An ninh : Phương Tây còn tranh cãi, Kiev tự vệ bằng « Hồng Hạc »

Vấn đề bảo đảm an ninh cho Ukraina sau ngưng bắn – dù còn xa vời - là chủ đề chính cuộc họp của « liên minh tình nguyện » ở Paris hôm 04/09. L’Express dẫn lời chủ tịch Ủy Ban Châu Âu Ursula von der Leyen, cho biết đã có lộ trình rõ ràng và được sự đồng ý của Nhà Trắng. Nhưng phải chăng bà đã quá lạc quan ?

Bởi vì trên thực tế Donald Trump không cam đoan gì nhiều. Từ chối gởi quân, ông chỉ muốn cung cấp cho Kiev phương tiện giám sát và tình báo, thậm chí tham gia bảo vệ không phận – như vậy cần phải thiết lập radar trên mặt đất và có sự hiện diện của phi cơ Mỹ. Tuy nhiên liệu có tin được lời hứa của Trump, khi những viên chức xung quanh ông trong đó có bộ trưởng quốc Peter phòng luôn phản đối mọi sự tham dự của Mỹ trong thời hậu chiến ?

Và một lần nữa tổng thống Mỹ có thể chiều ý Putin, vốn hoàn toàn không muốn phương Tây có mặt ở Ukraina. Ý thức được nguy cơ này, Kiev có sự chọn lựa khác triệt để hơn : Hỏa tiễn Flamingo (Hồng Hạc) mới ra đời, với tầm bắn 3.000 km, có thể tấn công tận Matxcơva. Chuyên gia Michel Goya đánh giá nếu được sản xuất hàng loạt, « sẽ có tác dụng răn đe tương tự như một lực lượng nguyên tử nho nhỏ, mà không có những bất tiện về tâm lý và chính trị ».

Đan Mạch, nước NATO đầu tiên cho Ukraina sản xuất vũ khí trên đất mình

Courrier International trích dẫn báo chí Đan Mạch cho biết chính phủ nước này đã chính thức mời công ty Fire Point của Ukraina đặt trụ sở để sản xuất nhiên liệu cho hỏa tiễn tầm xa Flamingo. Bộ trưởng quốc phòng Troels Lund Poulsen khi loan báo tin trên hôm 03/09 xác nhận « Chúng ta đã bước sang một bước quan trọng trong việc hỗ trợ Ukraina ». Nếu mọi việc ổn thỏa, từ tháng 12 Fire Point sẽ bắt đầu sản xuất « ở cách căn cứ không quân Skrydstrup chỉ vài trăm mét ». Việc sản xuất một phần vũ khí ở xa những trận oanh tạc của Nga là một sự đột phá lớn đối với Kiev.

Lập tức Nga lên tiếng đe dọa Đan Mạch có nguy cơ bị coi là « trực tiếp tham chiến ở Ukraina ». Nhiều chuyên gia lo ngại Kremlin sẽ trả đũa vương quốc bằng gián điệp, phá hoại và các dạng tấn công đa diện khác. Nhưng an ninh đã được giữ ở mức tối đa ở căn cứ Skrydstrup, nơi có nhiều chiến đấu cơ F-35 do Mỹ sản xuất, nên cư dân khu vực này chẳng phải lo lắng gì hơn. Theo một thăm dò cuối tháng Tám, 47 % người Đan Mạch được hỏi cho biết ủng hộ ý tưởng để cho Ukraina sản xuất vũ khí tại nước mình, chỉ có 20 % phản đối.

Hội nghị Thiên Tân cho thấy tầm cỡ thiệt hại mà Trump gây ra cho nước Mỹ

Về hội nghị Tổ chức Hợp tác Thượng Hải vừa qua, The Economist mỉa mai, muốn biết cái giá phải trả cho sự hà hiếp của Trump, hãy đếm số nhà lãnh đạo các nước đổ xô đến Trung Quốc. Không phải tại Washington hay trụ sở Liên Hiệp Quốc ở New York, mà tại Thiên Tân, hơn 20 tổng thống, thủ tướng họp lại. Một trật tự mới đang dần hình thành.

Không chỉ các nhà độc tài như Vladimir Putin hay Kim Jong Un, mà cả người đứng đầu các quốc gia có xu hướng nghiêng về phương Tây như Ai Cập, Thổ Nhĩ Kỳ. Đặc biệt Ấn Độ đang rất tức giận vì bị Mỹ áp thuế nặng nề và lại ủng hộ kẻ thù Pakistan. Khi chính quyền Trump theo đuổi chiến tranh thương mại với các đối tác, những tội lỗi từ chính sách buôn bán hung hăng và chủ nghĩa tư bản Nhà nước Trung Quốc có vẻ dễ bỏ qua hơn. Ngày càng nhiều quốc gia tìm cách thay thế đồng đô la, và càng ít quốc gia quan tâm đến việc góp sức với Mỹ thực thi các lệnh trừng phạt.

Các vị khách của Bắc Kinh vẫn còn nhiều bất đồng. Ấn Độ phản đối việc tăng cường quân sự sau các cuộc giao tranh biên giới ở Himalaya. Các nước láng giềng của Trung Quốc hẳn đã chứng kiến những hỏa tiễn mới trên các cỗ xe lăn bánh qua quảng trường Thiên An Môn với nhiều cảm xúc lẫn lộn. Tuy nhiên sự hợp tác giữa các chế độ độc tài ngày càng sâu hơn. Để đổi lấy sự ủng hộ của Trung Quốc trong cuộc xâm lăng Ukraine, Nga được cho là sẽ cung cấp cho Bắc Kinh thêm nhiều công nghệ quân sự nhạy cảm nhất của mình, đặc biệt hệ thống phản lực tàu ngầm và phòng không.

Tập Cận Bình cổ vũ cho « đa phương », nhưng phía sau những ngôn từ hoa mỹ là một trật tự quốc tế nghiêng về Trung Quốc, trong đó nước lớn có nhiều quyền hành hơn nước nhỏ. Hiếm thấy nước nào mong muốn một châu Á do Bắc Kinh thống trị. Trong đại lễ của ông Tập, không phải mọi người đều đồng tâm hiệp ý. Tổ chức Hợp tác Thượng Hải khác xa với một liên minh kiểu NATO. Nhưng tập hợp được bằng ấy đối tác có lợi ích khác biệt chứng tỏ sức mạnh của Trung Quốc. Bắc Kinh vẫn chưa lãnh đạo được một trật tự thế giới mới, nhưng sự kiện vừa qua chứng tỏ tầm cỡ những thiệt hại mà ông Trump gây ra cho lợi ích nước Mỹ.

Tổng thống Mỹ 47 : « Kẻ ngốc hữu dụng » của phe độc tài

L’Express phê phán « Donald Trump, kẻ ngốc hữu dụng của các nhà độc tài ». Tuần báo cho rằng cảnh tượng ở Thiên Tân tưởng chừng do AI (trí thông minh nhân tạo) vẽ ra : thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi và tổng thống Nga Vladimir Putin tay trong tay đến gặp chủ nhà Tập Cận Bình, rồi cả ba lãnh đạo đại diện một phần ba dân số thế giới và sở hữu vũ khí nguyên tử, cười đùa như những người bạn tâm giao. Họ giễu cợt Donald Trump chăng ?

Putin và Tập phải cảm ơn Trump về những món quà. Được trải thảm đỏ đón tiếp ở Alaska, Putin đạt được mục đích câu giờ với hy vọng rốt cuộc Mỹ chán nản sẽ bỏ rơi Ukraina. Với Bắc Kinh, Trump hoãn việc áp thuế thêm ba tháng, và cho phép nhập khẩu một số chip bán dẫn thiết yếu, mà theo The Economist quyết định này là lợi bất cập hại. Nhất là khi đánh thuế 50 %, Trump đẩy New Delhi vào vòng tay Bắc Kinh, trong khi từ 25 năm qua chiến lược của Hoa Kỳ vẫn là hợp tác với Ấn Độ để chống lại Trung Quốc. Courrier International trích dẫn nhận định của The New York Times : « Chỉ trong một mùa hè, Trump đã phá hoại nhiều thập niên xích gần với Ấn Độ ».

Bị thu hút bởi các nhà độc tài, nhà lãnh đạo MAGA làm yếu đi quyền lực mềm của Mỹ khi thô bạo với các đồng minh, áp thuế lên các nước nghèo, bất chấp luật pháp quốc tế và các giá trị phương Tây. Trump tạo điều kiện cho tham vọng lãnh đạo các nước phương Nam của Bắc Kinh. Tuần báo kết luận, sự hiện diện của Kim Jong Un bên cạnh Tập và Putin trong cuộc duyệt binh càng cho thấy đã đến lúc phương Tây đoàn kết lại.

Trường sinh bất tử : Giấc mơ hão huyền của Tập và Putin

Bên cạnh đó, cuộc nói chuyện riêng giữa Vladimir Putin và Tập Cận Bình bên lề cuộc duyệt binh quy mô hôm 03/09 tại Bắc Kinh vô tình được các camera và micro ghi lại, đã bộc lộ tham vọng trường sinh bất tử và sự kém hiểu biết về khoa học của hai nhà độc tài. Le Point phân tích « Putin và Tập không thể sống đến 150 tuổi dù đang mơ ước ». Libération cuối tuần thẳng thừng hơn với tít bài « Tập và Putin bất tử ? Toi đời thì có ! »

Họ cho rằng có thể bất tử nhờ « cấy ghép liên tục các bộ phận cơ thể » và tiến bộ của công nghệ sinh học. Vladimir Putin nói với Tập Cận Bình, qua cấy ghép có thể cải lão hoàn đồng, còn chủ tịch Trung Quốc trả lời rằng theo một số dự báo thì trong thế ký này con người « có thể sống đến 150 tuổi ». Trước hết tuần báo đặt vấn đề, chẳng lẽ hai nhà lãnh đạo cường quốc không có gì khác để nói vào thời điểm đó ? Họ dự một cuộc duyệt binh đầy tính biểu tượng nhằm chứng tỏ thế cân bằng mới của thế giới, và lại cùng mơ rằng mình sẽ không bị tử thần mang đi, cứ như là hai bợm nhậu đang tán gẫu. Có lẽ bên các loại vũ khí hủy diệt khi diễu qua đã nhắc nhở họ về cái chết.

Về mặt tâm lý, xưa nay các nhà độc tài vẫn tìm cách kéo dài sự sống vì cho rằng mình đồng nhất với Nhà nước. Lênin, Stalin, Hồ Chí Minh, Mao Trạch Đông, Kim Il Sung, Kim Jong Il…đều muốn sống mãi với hậu thế. Về giải pháp mà Vladimir Putin nêu ra, nhà nghiên cứu Muriel Laffargue của CNRS giải thích, để ghép tạng, phải sử dụng thuốc ức chế miễn dịch để ngăn phản ứng đào thải. Việc cấy ghép chỉ thực hiện nơi bệnh nhân hoặc người bị tai nạn, còn đối với người khỏe mạnh, ghép tạng sẽ làm giảm tuổi thọ vì tác dụng phụ của thuốc ức chế : hệ miễn dịch suy yếu dẫn đến nhiều vấn đề về chuyển hóa và tim mạch, cấy ghép tiếp sẽ càng tồi tệ hơn.

Nhưng lão hóa tạng không phải là nguyên nhân duy nhất gây tử vong. Nhà nghiên cứu Damien Ramel nói thêm, tất cả bộ phận cơ thể đều nối kết với hệ thống thần kinh, nội tiết, máu ; nên có được tạng mới không giúp sống đến 150 tuổi. Người ta có thể chết vì các bệnh liên quan đến tuổi già : thoái hóa thần kinh, teo cơ, xơ vữa động mạch, đau tim...Đã có những thí nghiệm làm chậm lại quá trình lão hóa nơi chuột bằng cách chích các tế bào được lập trình lại vào chuột, nhưng với người thì còn rất nhiều vấn đề không thể giải quyết về lâm sàng.

Theo Kyiv Independent, trong bài phát biểu tối 6/9, ông Zelensky nói: "Trong cuộc đối đầu với Nga, Ukraine đã đạt tới mức sản xuất gần 60% số vũ khí mà chúng ta có. Vũ khí trong tay các chiến binh của chúng ta là do Ukraine sản xuất và chúng là những vũ khí mạnh mẽ, nhiều loại trong số đó là vũ khí tiên tiến". 

Ukraine đã mở rộng đáng kể ngành công nghiệp quốc phòng trong nước để đối phó với chiến dịch quân sự đặc biệt của Nga. Trong những tuần gần đây, Kiev đã xem xét nhiều sáng kiến ​​sản xuất trong nước, bao gồm việc khởi động dây chuyền sản xuất máy bay không người lái chung đầu tiên của nước này tại Đan Mạch.

Công ty quốc phòng Fire Point của Ukraine ngày 4/9 thông báo, họ đã phát triển hai tên lửa đạn đạo mới cùng với các hệ thống phòng không. Thông báo này được đưa ra chỉ vài tuần sau khi tên lửa hành trình Flamingo của công ty được đưa vào sản xuất hàng loạt.

Trong ngân sách năm 2025, Ukraine đã phân bổ 1,3 tỷ USD cho hoạt động sản xuất quốc phòng nhằm giảm sự phụ thuộc vào nguồn cung cấp từ nước ngoài. Hồi tháng 4, Tổng thống Zelensky cho biết, hơn 40% vũ khí được sử dụng ở tiền tuyến được sản xuất tại Ukraine.

Nhà lãnh đạo Ukraine đã từ lâu kêu gọi các đồng minh phương Tây cung cấp cho nước này vũ khí phòng không, bao gồm cả hệ thống tên lửa Patriot do Mỹ sản xuất. Tháng 7, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã công bố một thỏa thuận giữa Ukraine và NATO, cho phép các nước châu Âu mua vũ khí Mỹ cho Ukraine. Sự hỗ trợ này đến từ cơ chế Danh sách Yêu cầu Ưu tiên của Ukraine (PURL) của NATO, cơ chế điều phối nguồn tài trợ cho các nhu cầu chiến trường cấp bách nhất của Kiev.