Trong những ngày tới, quân đội Mỹ có thể sẽ tiến hành khám xét các tàu chở dầu có liên hệ với Iran và bắt giữ các tàu thương mại trên vùng biển quốc tế.

Đất nước nghèo nhất Liên Âu này rơi vào khủng hoảng chính trị từ 2021 sau các cuộc biểu tình chống tham nhũng làm thủ tướng bảo thủ Boïko Borissov mất chức.

Roumen Radev, 62 tuổi, tổng thống từ 2017–2026, đã từ chức để tranh cử. Ông hứa phá bỏ mô hình « lãnh đạo tài phiệt », ủng hộ người biểu tình nhưng không muốn đối đầu với Liên Hiệp Châu Âu.  Với chủ trương nối lại đối thoại với Nga, phản đối một số chính sách năng lượng và việc chi phí cung cấp vũ khí cho Ukraina, khiến ông bị cáo buộc là thân Nga.

Đảng trung tả ( Bulgarie Tiến bộ ) của ông Radev đang dẫn đầu thăm dò với khoảng 35% ý định bỏ phiếu, bỏ xa đảng GERB của Borissov (20%), còn liên minh tự do thân châu Âu PP-DB đứng thứ ba. Một số cử tri nói họ bỏ phiếu cho thay đổi và chống tham nhũng, số khác muốn giữ ổn định, cho rằng Bulgarie vẫn là một nước dân chủ và đời sống “vẫn tốt”.

Thông tín viên RFI Damian Vodenicharov tại Sofia ghi nhận ý kiến của  một số cử tri :

Hầu hết các đảng đều hứa bằng cách này hay cách khác đấu tranh chống tham nhũng, ngay  cả những đảng dưới sự lãnh đạo của những nhà tài phiệt đã bị trừng phạt vì tham nhũng. Lí do là vì 90% người dân Bulgarie nhận thấy đây là vấn đề cốt lõi phải giải quyết.

Ông Zlatko cho biết : « Toàn bộ Nhà nước đang tan rã. Cần phải dọn sạch toàn bộ tầng lớp chính trị để có thể tái thiết Nhà nước. Tôi cũng thấy cần phải chuyển giao các giá trị cho các nhà chính trị tương lai ».

Khủng hoảng và bất ổn chính trị đãn góp phần làm sụp đổ lòng tin với Quốc Hội. Chỉ có 5% người dân suy nghĩ tích cực về các đại biểu của minh. Theo bà Rossita các dân biểu là những người rất chóng quên những lời hứa tranh cử.

Bà nói : « Các nhà chính trị chỉ nghĩ đến họ. Đó như là một hội chứng, ngay cả những người trung thực cũng bắt đầu thay đổi một khi họ có thể nắm được quyền hành nào đó ».

Mặc dù tình hình quốc tế vẫn là thứ yếu trong chiến dịch tranh cử, nhưng vẫn khiến một số cử tri lo lắng, như trường hợp của bà Christina:

« Bulgarie cần phải khẩn cấp xem lại lập trường về các hồ sơ quốc tế lớn. Nếu cứ tiếp tục khiêu khích có thể Bulgarie sẽ bị cuốn vào chiến tranh. Tôi rất lo ngại điều này ».

Các nhà xã hội học hy vọng tỷ lệ đi bầu cử  khoảng từ 50% đến 60% cử tri của đất nước 6,6 triệu dân này. Như thế sẽ là gần gấp hai lần so với kỳ bầu cử lập pháp hồi tháng 10 năm 2024.

Thông tín viên Paul Khalifeh từ Beyrouth tường trình :

Những vụ đụng độ lẻ tẻ nhưng vẫn rất dữ dội cùng với các tuyên bố mang tính đe dọa từ các bên tham chiến cho thấy sự mong manh của lệnh ngừng bắn đạt được một cách gượng ép giữa Israel và Liban dưới sự bảo trợ của Mỹ.

Tổng thư ký Hezbollah tuyên bố rõ ràng rằng các chiến binh của họ vẫn luôn trong tư thế sẵn sàng nổ súng và sẽ không rời bỏ vị trí. Trong một thông cáo được công bố vào tối hôm qua, Naïm Qassem khẳng định Hezbollah sẽ đáp trả các cuộc tấn công của Israel và sẽ không chấp nhận một lệnh ngừng bắn đơn phương.

Phía Israel cũng có lập trường tương tự. Quân đội nước này ra thông cáo đã tiến hành các chiến dịch trên bộ và trên không “tại nhiều khu vực ở miền Nam Liban” nhắm vào các chiến binh Hezbollah, những người bị coi là “mối đe dọa” đối với binh sĩ Israel.

Sự mong manh của lệnh ngừng bắn cũng được thể hiện qua việc một lãnh đạo cấp cao của Hezbollah kêu gọi những người đã trở về miền Nam nên rời khỏi các thành phố và làng mạc của họ do nguy hiểm vẫn còn hiện hữu. Hàng nghìn chiếc xe đã quay đầu trở lại hướng Bắc vào hôm qua, chỉ vài giờ sau khi vừa quay về miền Nam.

Một binh sĩ Israel và một chỉ huy quân sự cấp cao của Hezbollah đã thiệt mạng. Ngoài ra, Nhà nước Do Thái cũng thông báo đã thiết lập tại miền Nam Liban một “Đường ranh vàng” để phân định, tương tự như ở dải Gaza.

Về phần mình, tổng thống Emmanuel Macron, hôm qua, thông báo rằng một binh sĩ Pháp thuộc lực lượng FINUL ở miền Nam Liban đã thiệt mạng.

Phát biểu này của chủ tịch Nghị Viện Iran, người được cho là đang điều hành đất nước, được đưa ra vào lúc chỉ còn có ba ngày nữa là lệnh hưu chiến giữa Mỹ và Iran hết hạn (22/04). Ông Mohammad Bagher Ghalifah khẳng định giữa hai bên còn nhiều điểm bất đồng, bất chấp tuyên bố của tổng thống Mỹ Donald Trump, hôm thứ Sáu, 17/04, cho rằng, những điểm cản trở chính đã được giải quyết, đặc biệt là về hồ sơ hạt nhân, điều mà Teheran đã bác bỏ.

Thông tín viên Siavosh Ghazi tại Teheran cho biết cụ thể :

« Chủ tịch Nghị Viện Iran Mohammad Bagher Ghalifah, đã có một cuộc phỏng vấn dài trên truyền hình Iran tối thứ Bảy (18/04). Ông xác nhận đã gặp trực tiếp phó tổng thống Mỹ JD. Vance trong vòng đàm phán ở Islamabad.

Đây là cuộc gặp cấp cao đầu tiên giữa hai nước kể từ cuộc Cách mạng Hồi giáo năm 1979. Ông tuyên bố là Tehran và Washington đã có những tiến triển trong một số vấn đề nhưng một thỏa thuận cuối cùng thì vẫn còn xa.

Ông nói : "Chúng tôi chủ trương đi từng bước. Không phải là chúng tôi sẽ phải thực hiện tất cả các cam kết của mình nhưng phía bên kia không làm gì cả." Một lời nhắc nhở chỉ trích việc Hoa Kỳ vào năm 2018 đã rút khỏi thỏa thuận 2015 liên quan đến chương trình hạt nhân Iran.

Sau đó, thứ trưởng Ngoại Giao, Saeed Khatibzadeh, cho biết thêm chi tiết. Ông xác nhận rằng, "chúng tôi đang tìm cách giải quyết tất cả các vấn đề trước một cuộc gặp trực tiếp cấp cao chính thức khác. Một trong số các vấn đề mà Iran đang thảo luận với Mỹ là xác định một cơ chế mới cho eo biển Hormuz."

Eo biển sẽ được mở lại để tất cả các tầu thuyền phi quân sự có thể di chuyển an toàn. Nhưng ông cũng bác bỏ lập trường của Mỹ, nhất là các tuyên bố của Donald Trump, khẳng định rằng Iran nên gởi lượng dự trữ uranium đã được làm giầu đến Hoa Kỳ và ngừng chương trình làm giầu uranium. »

Những phát biểu này của giới chức Iran được đưa ra vào lúc, hôm qua, 18/04/2026, Teheran thông báo « kiểm soát nghiêm ngặt » trở lại eo biển Hormuz, đảo ngược quyết định hôm trước cho mở lại tuyến hàng hải thiết yếu cho giao thương hàng hóa và nhiên liệu. Ít nhất có ba tầu hàng đã bị Lực lượng Vệ binh Hồi giáo nhắm khi tìm cách vượt eo biển, trong số này có một tầu hàng của Ấn Độ, khiến chính quyền New Dehli tức giận.

Iran cảnh báo, « bất kỳ nỗ lực tiến gần đến eo biển Hormuz sẽ bị coi là hợp tác với kẻ thù và tầu thuyền nào vi phạm sẽ bị nhắm mục tiêu ». Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm qua, đã có phản ứng mạnh mẽ, cho rằng Iran « chơi trò mèo vờn chuột », và lên án hành động « tống tiền » của Iran. Nhưng ông cũng cho biết là có « các cuộc đàm phán tốt » với Teheran.

Binh sĩ gìn giữ hòa bình Pháp thiệt mạng tại Lebanon

Theo thông tin do Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cung cấp, một binh sĩ Pháp đã thiệt mạng và ba người khác bị thương trong một cuộc tấn công hôm nay nhằm vào lực lượng gìn giữ hòa bình của Liên hợp quốc tại Lebanon, mà có vẻ do nhóm vũ trang Hezbollah thực hiện.

"Mọi bằng chứng đều chỉ ra rằng Hezbollah chịu trách nhiệm về vụ tấn công này" - ông đăng trên nền tảng X, đồng thời kêu gọi chính quyền Lebanon bắt giữ các thủ phạm.

Rộ tin tàu Iran nổ súng vào tàu chở dầu ở eo biển Hormuz

Khoảng 18h20 tối 18-4 (theo giờ Việt Nam), Hãng tin AFP tường thuật: Theo báo cáo của một cơ quan an ninh hàng hải Anh, các tàu vũ trang của Iran hôm nay đã nổ súng vào một tàu chở dầu ở eo biển Hormuz, sau khi quân đội Iran đảo ngược cam kết về việc mở eo biển này cho tàu thuyền qua lại.

Thuyền trưởng của tàu chở dầu cho biết đã bị hai tàu của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tiếp cận ở vị trí cách Oman khoảng 37km về phía đông bắc. 

Trung tâm Điều phối thương mại hàng hải Anh (UKMTO) nói rằng phía Iran không đưa ra bất kỳ cảnh báo nào qua radio, và các tàu vũ trang "sau đó nổ súng vào tàu chở dầu".

"Theo báo cáo, tàu chở dầu và thủy thủ đoàn hiện an toàn. Nhà chức trách đang điều tra vụ việc" - UKMTO thông tin.

Hãng tin Reuters dẫn các nguồn tin trong ngành vận tải biển cho biết các tàu thương mại tìm cách đi qua eo biển Hormuz vào ngày 18-4 đã nhận được thông điệp qua radio từ Hải quân Iran rằng họ không được phép đi qua.

Một số tàu thương mại đã cố gắng di chuyển qua eo biển này sau khi nhận được thông báo một ngày trước đó cho biết việc đi lại sẽ được cho phép, nhưng bị hạn chế trong các tuyến đường mà Iran tuyên bố là an toàn.

Lãnh tụ tối cao Iran nói Hải quân Iran sẵn sàng đánh bại lực lượng Mỹ

Theo tuyên bố được phát hôm nay trên ứng dụng Telegram, lãnh tụ tối cao Iran Mojtaba Khamenei cảnh báo Hải quân Iran sẵn sàng đánh bại các lực lượng Mỹ, trong bối cảnh hai bên đối đầu căng thẳng tại eo biển Hormuz.

Ông Khamenei - người chưa xuất hiện trước công chúng kể từ khi cuộc xung đột bắt đầu hôm 28-2 - tuyên bố "hải quân dũng cảm của Iran sẵn sàng khiến kẻ thù phải nếm trải cay đắng của những thất bại mới".

Iran nói chưa ấn định ngày cho vòng đàm phán tiếp theo với Mỹ

Ngày 18-4, Thứ trưởng Ngoại giao Iran Saeed Khatibzadeh nói chưa có ngày nào được ấn định cho vòng đàm phán tiếp theo giữa Iran và Mỹ. Ông nói thêm trước hết cần phải đạt được một khuôn khổ hiểu biết chung, theo Hãng tin Reuters.

"Chúng tôi đang tập trung hoàn tất khuôn khổ hiểu biết giữa hai bên. Chúng tôi không muốn bước vào bất kỳ cuộc đàm phán hay cuộc gặp nào mà chắc chắn sẽ thất bại và có thể trở thành cái cớ cho một vòng leo thang căng thẳng khác" - ông Khatibzadeh nói với các phóng viên bên lề một diễn đàn ngoại giao tại tỉnh Antalya, miền nam Thổ Nhĩ Kỳ.

Tổng thống Mỹ Donald Trump nói với Reuters có thể sẽ có thêm cuộc đàm phán trực tiếp vào cuối tuần này, mặc dù một số nhà ngoại giao cho rằng điều đó khó xảy ra do vấn đề hậu cần trong việc tổ chức cuộc đàm phán tại Islamabad.

Israel lập "đường vàng" ở Lebanon, tương tự như ở Gaza

Ngày 18-4, quân đội Israel cho biết đã thiết lập một "Đường Vàng" phân định tại miền nam Lebanon, tương tự như đường ranh giới ngăn cách lực lượng của họ với khu vực vẫn do Hamas kiểm soát ở Dải Gaza.

"Trong 24 giờ qua, Lực lượng Phòng vệ Israel hoạt động ở phía nam Đường Vàng tại miền nam Lebanon đã phát hiện các phần tử khủng bố vi phạm thỏa thuận ngừng bắn và tiếp cận lực lượng chúng tôi từ phía bắc Đường Vàng theo cách gây ra mối đe dọa tức thì" - quân đội Israel cho biết, lần đầu tiên nhắc đến đường ranh giới này kể từ khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực.

Reuters dẫn lời bộ trưởng Quốc Phòng Úc, Richard Marles, cho biết ông cùng người đồng cấp Nhật Bản Shinjiro Koizumi đã ký một bản ghi nhớ “tái khẳng định cam kết chung của chính phủ Úc và Nhật Bản đối với việc bàn giao các tàu chiến này”. Lễ ký kết diễn ra tại Melbourne, đồng thời đánh dấu bước tiến mới trong hợp tác quốc phòng song phương.

Thỏa thuận hợp tác quốc phòng với Úc được xem là một trụ cột trong chiến lược của Nhật Bản nhằm mở rộng các mối quan hệ an ninh vượt ra ngoài liên minh với Mỹ để đối phó với ảnh hưởng ngày càng gia tăng của Trung Quốc trong khu vực.

Theo hợp đồng, tập đoàn Mitsubishi Heavy Industries sẽ cung cấp cho Hải quân Hoàng gia Úc ba tàu hộ vệ đa nhiệm lớp Mogami phiên bản nâng cấp, được đóng tại Nhật Bản và bàn giao từ năm 2029. Sau đó, tám tàu hộ vệ cùng loại sẽ được đóng ngay tại Úc. Hai bên khẳng định sẽ tiếp tục tăng cường hơn nữa quan hệ quốc phòng song phương.

Úc có kế hoạch triển khai các tàu chiến mới, được thiết kế để săn ngầm, tấn công tàu mặt nước và bảo vệ phòng không, nhằm bảo vệ các tuyến hàng hải trọng yếu, cũng như vùng tiếp cận phía bắc của nước này trên Ấn Độ Dương và Thái Bình Dương, trong bối cảnh hiện diện quân sự của Trung Quốc tại hai đại dương này đang mở rộng.

Hãng tin BBC dẫn tin từ Cơ quan Điều hành thương mại hàng hải Anh (UKMTO) cho hay một tàu chở dầu ở eo biển Hormuz báo cáo đã bị 2 tàu chiến của lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) bắn. Vụ việc xảy ra cách Oman 20 hải lý về phía đông bắc. Theo UKMTO, tàu chở dầu và thủy thủ đoàn đều an toàn.

Trong một diễn biến riêng rẽ, 3 nguồn tin kể ít nhất 2 tàu thương mại đã trúng hỏa lực khi cố gắng đi qua eo biển Hormuz. Vị trí trúng đạn chưa được xác định rõ.

Liên quan tới tình hình ở eo biển Hormuz, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) thông báo đã buộc 23 tàu phải quay đầu gần tuyến đường biển trọng yếu này kể từ khi lệnh phong tỏa hải quân đối với các cảng của Iran được thiết lập.

Trong một bài đăng trên mạng xã hội X, CENTCOM viết lực lượng Mỹ vẫn đang thực thi lệnh phong tỏa bắt đầu từ ngày 13/4.

Hoạt động vận chuyển hàng hóa qua eo biển Hormuz đã bị gián đoạn nghiêm trọng kể từ khi Mỹ và Israel bắt đầu mở chiến dịch quân sự chống Iran vào ngày 28/2. Khoảng 20% ​​nguồn cung dầu toàn cầu đi qua eo biển này mỗi ngày và tình trạng bất ổn gia tăng đã đẩy giá dầu cũng như chi phí vận chuyển và bảo hiểm lên cao.

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố lệnh phong tỏa hải quân đối với các cảng Iran sẽ “duy trì hiệu lực toàn diện” cho đến khi “giao dịch với Iran hoàn tất 100%”, ám chỉ khi một thỏa thuận hòa bình được ký kết.

Theo hãng thông tấn WANA, Bộ Chỉ huy Trung tâm Khatam al-Anbiya của Iran ngày 18/4 đã thông báo áp đặt lại các biện pháp phong tỏa tại eo biển Hormuz sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố việc Tehran mở cửa tuyến hàng hải này không đồng nghĩa với việc Washington chấm dứt "phong tỏa hải quân". 

"Dựa trên cơ sở đàm phán trước đó, Iran đã đồng ý cho phép một số lượng hạn chế tàu chở dầu và tàu thương mại đi qua eo biển Hormuz một cách có kiểm soát. Tuy vậy, Mỹ lại tiếp tục hành xử thiếu thiện chí khi thực hiện những hành vi 'chiếm đoạt trên biển' dưới danh nghĩa phong tỏa hải quân. Vì lẽ đó, chúng tôi đã thiết lập lại cơ chế kiểm soát ban đầu ở Hormuz", phát ngôn viên Bộ Chỉ huy Trung tâm Khatam al-Anbiya cho biết.

Ông Al-Anbiya nhấn mạnh chừng nào chính quyền Mỹ chưa chấm dứt các hoạt động can thiệp và chưa bảo đảm quyền tự do đi lại cho tàu thuyền ra vào các cảng Iran, eo biển Hormuz sẽ tiếp tục bị phong tỏa chặt chẽ.

Động thái trên diễn ra chỉ vài giờ sau khi ông Trump thông báo Mỹ sẽ duy trì phong tỏa hải quân với các cảng của Iran và sẽ chỉ dỡ bỏ khi Tehran đạt được một thỏa thuận tốt với Washington, bao gồm cả vấn đề chương trình hạt nhân.

Theo trang theo dõi hàng hải dân sự Marine Traffic, có khoảng 20 tàu hàng đã di chuyển về phía eo biển Hormuz tối 17/4 sau khi Iran thông báo mở cửa tuyến hàng hải này. Tuy vậy, phần lớn các tàu đã nhanh chóng dừng lại, thậm chí một số tàu còn quay đầu không rõ lý do.

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đã công bố hàng loạt điều kiện nghiêm ngặt đối với tàu thuyền muốn đi qua eo biển Hormuz, trái ngược với tuyên bố của Ngoại trưởng Iran Araghchi rằng tuyến hàng hải này "được mở cửa hoàn toàn".

Ngày 18-4, một người đàn ông nổ súng khiến ít nhất 5 người chết và một số người bị thương tại thủ đô Kiev của Ukraine.