Đăng ngày: 15/04/2026 - 11:20Sửa đổi ngày: 15/04/2026 - 14:08

Cuối tuần trước, vòng đàm phán đầu tiên giữa hai phái đoàn Iran và Mỹ được tổ chức sau khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực vào ngày 08/04, đã thất bại. Tuy vậy, lệnh hưu chiến giữa hai bên vẫn tiếp tục có hiệu lực. Mặt khác, theo lời phát ngôn viên bộ Ngoại Giao Iran, sau thất hai của vòng đàm phán đầu tiên, hai nước vẫn tiếp tục trao đổi với nhau thông qua Pakistan.

Hai nguồn tin cấp cao của Pakistan nói với AFP rằng Islamabad đang tìm cách mở lại các cuộc đàm phán. Tổng thư ký Liên Hiệp Quốc Antonio Guterres hôm qua đã kêu gọi Washington và Teheran nối lại "các cuộc đàm phán nghiêm túc", vì theo ông, "không có giải pháp quân sự nào cho cuộc khủng hoảng này."

Về tình hình eo biển Hormuz, quân đội Mỹ hôm qua thông báo đã ngăn chặn 6 tàu rời khỏi các cảng của Iran trong 24 giờ đầu tiên kể từ khi lệnh phong tỏa của Mỹ đối với Iran được thực thi. Trên mạng X, Bộ Tư Lệnh Trung Tâm Hoa Kỳ (Centcom) cho biết hơn 10.000 binh sĩ Mỹ, hơn chục tàu chiến và hàng chục máy bay đã được triển khai trong khuôn khổ lệnh phong tỏa này. Tư lệnh Centcom, đô đốc Brad Cooper, hôm qua khẳng định : "Lực lượng Mỹ đã hoàn toàn chặn đứng hoạt động thương mại hàng hải của Iran". Ông nhấn mạnh rằng khoảng "90% nền kinh tế Iran" phụ thuộc vào hoạt động này.

Tuy nhiên, ít nhất hai tàu từ các cảng của Iran đã vượt qua eo biển Hormuz hôm thứ Hai 13/04 sau khi lệnh phong tỏa của Mỹ có hiệu lực, theo thông tin từ công ty dữ liệu hàng hải Kpler hôm qua. 

Theo hãng tin AFP, hôm nay Teheran đã dọa sẽ phong tỏa Hồng Hải nếu Hoa Kỳ duy trì lệnh phong tỏa đối với các cảng của Iran.

Thủ tướng Pakistan công du 3 nước trong khu vực

Trong lúc Islamabad tiếp tục nỗ lực làm trung gian giữa Hoa Kỳ và Iran, thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif hôm nay 15/04 bắt đầu chuyến công du ba nước Ả Rập Xê Út, Qatar và Thổ Nhĩ Kỳ. Theo thông báo của bộ Tài Chính Pakistan, Ả Rập Xê Út sẽ viện trợ cho Pakistan 3 tỷ đôla để trả nợ cho Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống nhất.

Ông Trump phát tín hiệu nối lại đàm phán Mỹ - Iran trong 2 ngày tới

Theo Hãng tin AFP, ngày 14-4 (giờ Mỹ), nói với báo New York Post, Tổng thống Donald Trump cho biết vòng đàm phán thứ hai giữa Mỹ và Iran có thể diễn ra tại Pakistan "trong hai ngày tới".

"Quý vị nên ở đó, thật đấy, vì điều gì đó có thể xảy ra trong 2 ngày tới và chúng tôi có xu hướng quay lại đó", ông Trump chia sẻ.

Ban đầu ông Trump nói rằng các cuộc đàm phán khó có khả năng sẽ tiếp tục diễn ra ở Pakistan, song New York Post cho biết ông Trump đã gọi lại chỉ vài phút sau để nói rằng khả năng trở lại Islamabad là "cao hơn", vì Tổng tham mưu trưởng quân đội Pakistan Asim Munir "đang làm rất tốt công việc của mình".

Tuyên bố được ông đưa ra sau khi các cuộc đàm phán Mỹ - Iran đổ vỡ ở Islamabad vào tuần trước và ông Trump đã ra lệnh phong tỏa eo biển Hormuz.

Theo Đài CNN, trong cuộc phỏng vấn với New York Post, ông từ chối tiết lộ phía Mỹ sẽ đề cử ai tham gia vòng đàm phán tiếp theo với Iran. 

Một số nguồn thạo tin tiết lộ Phó tổng thống JD Vance dự kiến sẽ tiếp tục dẫn dắt các cuộc đàm phán.

Tổng thống Mỹ cũng cho biết ông không ủng hộ đề xuất Iran tạm dừng làm giàu uranium trong 20 năm. "Tôi vẫn luôn nói rằng họ không thể sở hữu vũ khí hạt nhân. Vì vậy tôi không thích con số 20 năm", ông Trump nói với New York Post.

Israel và Lebanon đồng ý đàm phán trực tiếp

Ngày 14-4, Mỹ thông báo Israel và Lebanon đã nhất trí tiến hành đàm phán trực tiếp sau các cuộc thảo luận hiệu quả giữa hai bên tại Washington.

"Các bên tham gia đã có những cuộc thảo luận hiệu quả về các bước hướng tới khởi động đàm phán trực tiếp giữa Israel và Lebanon. Tất cả các bên đã đồng ý khởi động đàm phán trực tiếp vào thời điểm và địa điểm được hai bên thống nhất.

Mỹ chúc mừng hai nước về cột mốc mang tính lịch sử này, đồng thời bày tỏ ủng hộ các cuộc đối thoại tiếp theo, cũng như kế hoạch của Chính phủ Lebanon nhằm khôi phục độc quyền sử dụng vũ lực và chấm dứt ảnh hưởng quá mức của Iran", người phát ngôn Bộ Ngoại giao Mỹ Tommy Pigott cho biết trong một tuyên bố.

Ông cũng nhấn mạnh rằng "bất kỳ thỏa thuận ngừng giao tranh nào cũng phải được đạt được giữa hai chính phủ, với sự làm trung gian của Mỹ, chứ không thông qua bất kỳ kênh riêng biệt nào".

Thông báo được đưa ra sau khi các đặc phái viên Israel và Lebanon tiến hành hơn hai giờ đàm phán dưới sự trung gian của Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio.

Lebanon đã bị cuốn vào cuộc xung đột Mỹ - Israel với Iran hiện nay ở khu vực Trung Đông vào ngày 2-3, sau khi lực lượng Hezbollah do Iran hậu thuẫn đóng tại Lebanon tiến hành tấn công Israel. Các cuộc tấn công sau đó của Israel đã khiến hơn 2.000 người thiệt mạng và hơn 1 triệu người ở Lebanon phải di dời.

Ứng viên Chủ tịch Fed của ông Trump sẽ điều trần tại Thượng viện vào tuần tới

Ông Kevin Warsh - ứng viên Chủ tịch Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) do Tổng thống Trump đề cử - sẽ ra điều trần phê chuẩn tại Thượng viện Mỹ vào ngày 21-4 tới.

Ông Warsh - người từng là thành viên Hội đồng thống đốc Fed - được đề cử để thay thế Chủ tịch Fed đương nhiệm Jerome Powell khi nhiệm kỳ của ông kết thúc vào tháng 5.

Tuy nhiên quá trình phê chuẩn gặp trở ngại khi thượng nghị sĩ Đảng Cộng hòa Thom Tillis - thành viên Ủy ban Ngân hàng của Thượng viện - tuyên bố sẽ chặn mọi đề cử liên quan đến Fed, cho đến khi cuộc điều tra của Bộ Tư pháp về ông Powell và Fed liên quan đến vụ cải tạo trụ sở được giải quyết.

Trong khi đó thượng nghị sĩ Đảng Dân chủ Elizabeth Warren cho biết không nên có bất kỳ phiên điều trần hay bỏ phiếu nào với đề cử của ông Warsh khi Tổng thống Trump tiếp tục nỗ lực kiểm soát Fed. Bà cho rằng việc phê chuẩn ông sẽ là một sai lầm.

Dự kiến Ủy ban Ngân hàng Thượng viện sẽ chất vấn ông Warsh về khối tài sản hơn 100 triệu USD của ông, các mối liên hệ với tỉ phú, tội phạm ấu dâm Jeffrey Epstein, cũng như quan điểm của ông về lãi suất và các vấn đề kinh tế khác.

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cho biết chính quyền Trump muốn ông Warsh đảm nhiệm vị trí chủ tịch Fed "càng sớm càng tốt", đồng thời cho rằng các nhà hoạch định chính sách của Fed cũng nên chờ ông Warsh nhậm chức "và để ông ấy dẫn dắt chu kỳ điều chỉnh lãi suất tiếp theo".

Ông Zelensky: Mỹ không có thời gian cho Ukraine vì chiến sự với Iran

Ngày 14-4, phát biểu với Đài ZDF của Đức, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết các nhà đàm phán hòa bình của Mỹ "không còn thời gian cho Ukraine" do phải tập trung vào cuộc chiến với Iran.

Nhà lãnh đạo Ukraine cho rằng nếu Mỹ không gây áp lực đủ mạnh lên Nga mà chỉ đối thoại nhẹ nhàng, Matxcơva sẽ không còn e ngại.

Ông Zelensky cũng cho biết việc cung cấp vũ khí Mỹ cho Ukraine đã trở thành "vấn đề lớn", đặc biệt là các hệ thống phòng không.

Chia sẻ thêm khi đến thăm Na Uy, ông Zelensky cho biết việc chuyển giao các tên lửa đánh chặn PAC-3 và PAC-2 bị ảnh hưởng. Ông thừa nhận ngay từ khi xung đột Trung Đông bùng phát, Kiev đã lường trước những khó khăn này. Việc bàn giao vũ khí hiện diễn ra chậm, đặt Ukraine vào "tình thế rất khó khăn".

Trong chuyến thăm, ông Zelensky cùng Thủ tướng Na Uy Jonas Gahr Støre đã ký tuyên bố chung về tăng cường hợp tác quốc phòng và an ninh, trong đó có kế hoạch sản xuất máy bay không người lái của Ukraine tại Na Uy.

Trước đó cùng ngày, ông Zelensky cũng tới Berlin và gặp Thủ tướng Đức Friedrich Merz để thảo luận xung đột với Nga, đồng thời công bố quan hệ đối tác chiến lược tập trung vào quốc phòng.

Phó tổng thống JD Vance nói đang thúc đẩy "thỏa thuận lớn" với Iran

Theo Đài CNN, phát biểu tại sự kiện của Turning Point USA ở Georgia (Mỹ) ngày 14-4, Phó tổng thống Mỹ JD Vance cho biết ông sẽ tiếp tục đấu tranh cho "thỏa thuận lớn" mà Tổng thống Mỹ Donald Trump muốn đạt được với Iran.

"Ông ấy không muốn một thỏa thuận nhỏ. Ông ấy muốn thực hiện một thỏa thuận lớn. Lý do nó vẫn chưa hoàn tất là vì tổng thống thực sự muốn một thỏa thuận trong đó Iran không có vũ khí hạt nhân, không tài trợ khủng bố, nhưng đồng thời người dân Iran có thể phát triển thịnh vượng và hội nhập vào nền kinh tế thế giới. Và đó là điều mà ông ấy đang đề nghị", Phó tổng thống Mỹ nói.

Ông Vance cho rằng phía Iran "muốn đạt được thỏa thuận", dù hai bên có những ngờ vực không thể giải quyết trong một sớm một chiều.

Ông khẳng định Mỹ "sẽ tiếp tục đàm phán" để đạt được thỏa thuận mà nước này mong muốn, và bản thân ông "đang đấu tranh để điều này trở thành hiện thực".

"Tôi cảm thấy rất hài lòng về tình hình hiện tại", ông chia sẻ thêm.

Tuyên bố được Phó tổng thống Mỹ đưa ra sau khi Tổng thống Donald Trump phát tín hiệu về khả năng Mỹ và Iran nối lại đàm phán ở Pakistan trong hai ngày tới.

Các nguồn thạo tin của CNN tiết lộ ông Vance dự kiến tiếp tục dẫn dắt cuộc đàm phán này, tuy nhiên thời gian cụ thể chưa được thảo luận.

Tàu thuyền tiếp tục rời vịnh Ba Tư, Mỹ chặn 6 tàu sau khi phong tỏa Hormuz

Theo Hãng tin AFP, dữ liệu hàng hải của Kpler ngày 14-4 cho biết một số tàu xuất phát từ các cảng của Iran đã vượt qua eo biển Hormuz bất chấp lệnh phong tỏa quân sự của Mỹ. Tuy nhiên nhiều tàu sau đó đã quay đầu.

Tàu chở hàng Christianna, tàu chở dầu Elpis, tàu Argo Maris, Manali đã đi qua eo biển Hormuz sau khi rời khỏi các cảng của Iran.

Tuy nhiên, tàu Christianna đã quay đầu ngoài khơi Oman vào khoảng 22h ngày 14-4 (giờ Việt Nam). Một tàu khác là Rich Starry cũng đã quay đầu tại vịnh Oman sau khi vượt qua eo biển. Ngoài ra, các tàu Kashan và Moshtari cũng đã quay về một cảng của Iran.

Quân đội Mỹ cho biết lệnh phong tỏa Hormuz tiếp tục được duy trì. Trong 24 giờ đầu phong tỏa, Mỹ tuyên bố đã chặn 6 tàu rời khỏi các cảng Iran bên ngoài vịnh Ba Tư.

"Không có tàu nào vượt qua được phong tỏa của Mỹ và 6 tàu thương mại đã tuân thủ chỉ dẫn của lực lượng Mỹ, quay đầu để trở lại một cảng của Iran ở Vịnh Oman", Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) cho biết trên mạng xã hội X.

CENTCOM cũng cho biết lệnh phong tỏa "được thực thi công bằng đối với tàu của mọi quốc gia ra vào các cảng và vùng ven biển Iran, bao gồm tất cả các cảng của Iran tại vịnh Ba Tư và vịnh Oman".

Mỹ không gia hạn cho phép tạm bán dầu Iran

Theo Hãng tin AFP, Bộ Tài chính Mỹ ngày 14-4 thông báo nước này sẽ không gia hạn biện pháp tạm thời nới lỏng trừng phạt với dầu mỏ Iran.

Mỹ đã cho phép vận chuyển và bán dầu thô cùng các sản phẩm dầu mỏ của Iran đã được chất lên tàu trước ngày 20-3, nhằm giảm cú sốc nguồn cung do xung đột ở Trung Đông. Biện pháp này có hiệu lực đến ngày 19-4.

"Giấy phép ngắn hạn cho phép bán dầu Iran đang mắc kẹt trên biển sẽ hết hạn trong vài ngày tới và sẽ không được gia hạn", Bộ Tài chính Mỹ tuyên bố và nhấn mạnh Washington tiếp tục chính sách gây áp lực tối đa lên Tehran.

Tính đến ngày 01/04/2026, một tháng kể từ khi nổ ra xung đột tại Trung Đông, Iran huy động tên lửa đạn đạo và drone nhắm vào các căn cứ quân sự của Mỹ tại từ Bahrain đến Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống Nhất, từ Qatar, Koweit, đến Ả Rập Xê Út. Các nhà máy dầu và cơ sở năng lượng của các nước trong vùng cũng đã là những mục tiêu bị nhắm tới.

Mỗi ngày các vương quốc chung quanh Vịnh Ba Từ đều thông báo huy động các hệ thống phòng không rất đắt tiền để bắn chận tên lửa và nhất là drone chế tạo với giá rẻ của Iran. Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống Nhất đã hứng chịu gần 2.000 drone Iran trong 4 tuần lễ đầu chiến sự, hơn 400 tên lửa đạn đạo. Koweit, nơi Bộ Tư Lệnh Trung Tâm Hoa Kỳ Centcom đặt tổng hành dinh, đã liên tiếp bị tấn công bất chấp thái độ trung lập. Riêng với Qatar thì ngoài việc bảo vệ căn cứ không quân lớn nhất của Mỹ tại Trung Đông, Al Udeid, chính quyền Doha còn phải huy động các hệ thống phòng không tối tân nhất, đắt đỏ nhất để bảo đảm an ninh cho các mỏ khí đốt, cho các nhà máy năng lượng.

Theo báo cáo Military Balance 2026 của Viện Nghiên Cứu Chiến Lược Quốc Tế IISS trong năm 2025 « trung bình các quốc gia trong Vùng Vịnh và Bắc Phi dành đến 4,5 % GDP cho ngân sách quốc phòng ». Với gần 80 tỷ đô la một năm, Ả Rập Xê Út có ngân sách phòng thủ lớn thứ 7 trên thế giới và cũng là một trong những nước hiếm hoi huy động hơn 5,5 % GDP cho các chi phí quân sự. Viện Nghiên cứu Hòa bình Quốc tế Stockholm, Thụy Điển, SIPRI trong báo cáo mới nhất ghi nhận : 3 trong số 10 quốc gia nhập khẩu vũ khí nhiều nhất trên hành tinh là các nước trong Vùng Vịnh (Qatar hạng 3, Ả Rập Xê Út hang tư và Koweit hạng 10).

Dự thống trị lâu đời của Mỹ

Các quốc gia Vùng Vịnh là những khách hàng lớn nhất của ngành công nghiệp quốc phòng Mỹ. Thực tế đó đã được củng cố thêm từ nhiệm kỳ đầu của tổng thống Donald Trump. Năm 2017 Ả Rập Xê Út thông báo một loạt hợp đồng 106 tỷ đô la để trang bị vũ khí và thiết bị quân sự của Mỹ, cho dù trên thực tế mãi tới khi ông Trump rời Nhà Trắng đầu 2021 chỉ có gần 15 tỷ đô la đã được thực hiện. Giữa tháng 5/2025 tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump nhân vòng công du ba nước Vùng Vịnh, Riyad đã ký  thêm 142 tỷ đô la hợp đồng với cac tập đoàn công nghiệp quốc phòng của Mỹ. Tại Doha, lãnh đạo Qatar thông qua hợp đồng nhập khẩu 42 tỷ đô la vũ khí với Hoa Kỳ trong đó bao gồm từ hệ thống phòng không THAAD đến drone, drone biển, tên lửa, chiến đấu cơ, máy bay vận tải …

Tuy nhiên, từ đầu thập niên 1990 các nước trong Vùng Vịnh đã bắt đầu đa dạng hóa các nguồn cung cấp. Các nhà sản xuất của châu Âu, đặc biệt là từ Pháp từng bước chinh phục được thêm thị trường này. Từ đầu nhiệm kỳ tổng thống năm 2017, Emmanuel Macron tiếp tục chính sách chinh phục các đối tác trong vùng Vịnh của người tiền nhiệm François Hollande. Pháp đã tranh thủ xuất khẩu chiến đấu cơ cho Qatar, cung cấp xe bọc thép, …. Trong giai đoạn 2012-2016 Qatar thậm chí đã qua mặt Ả Rập Xê Út để trở thành khách hàng lớn nhất của Pháp trong khu vực.   

Trả lời RFI tiếng Việt, chuyên gia về công nghiệp quốc phòng, Kévin Martin, Qũy Nghiên Cứu Chiến Lược FRS phân tích thêm : Trong giai đoạn hậu chiến tranh Iran, các nước Vùng Vịnh sẽ phải phục hồi lượng vũ khí đã có, cần điểu chỉnh lại chính sách phòng thủ trước một thực tế là đã phải huy động những phương tiện rất tối tân và tốn kém đôi khi chỉ để chận drone rẻ tiền của Iran. Vẫn theo ông Kevin Martin, các nước Vùng Vịnh lại càng cần đa dạng hóa các nguồn cung cấp hơn bao giờ hết.

Kévin Martin : « Chúng ta đã thấy hệ thống phòng không của các quốc gia trong Vùng Vịnh đã bị cuộc chiến này thách thức. Iran huy động từ drone Shahed đến tên lửa đạn đạo nhắm vào các nước lân cận, khiến các hệ thống phong không của các quốc gia này bị quá tải. Trường hợp xảy ra lần này là một cuộc đọ sức bất tương xứng : trong lúc Iran tấn công bằng drone rẻ tiền, thì các nước Vùng Vịnh phải huy động các hệ thống phòng không rất đắt đỏ mua được của Mỹ ra để tự vệ. Một điểm khác cũng rất quan trọng đó là các nước trong Vịnh Ba Tư đã phải cầu cứu đến các đối tác, các nhà cung cấp vũ khí cho minh đến để trợ giúp. Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống Nhất đã có thể trông cậy vào các thiết bị của Pháp. (...)

Trong trường hợp cụ thể của các nước Vùng Vịnh, họ chủ yếu trang bị vũ khí và thiết bị quân sự của Mỹ. Chúng ta biết nhiều đến hệ thống Patriot. Nhưng sau giai đoạn chiến sự lần này thì các nước trong khu vực sẽ phải nhập khẩu thêm vũ khí để thay thế cho những thiệt hại vừa qua. Đặc biệt là phải nhập khẩu thêm tên lửa không đối không, mua thêm các loại thiết bị vận tải như là trực thăng …»

Pháp có những lợi thế nào để chinh phục thị trường Trung Đông ? 

Kévin Martin : «Từ thập niên 1990 các nước trong Vùng Vịnh theo đuổi chính sách mua sắm các thiết bị quân sự kèm theo điều khoản chuyển giao công nghệ để từng bước xây dựng mạng lưới công nghiệp quốc phòng cho các quốc gia này. Với chiến tranh Trung Đông lần này chúng ta thấy rõ các phương tiện phòng thủ tối tân do Mỹ cung cấp được huy động để đối phó với tên lửa đạn đạo, với drone Shahed của Iran … Thành thử trong tương lai các quốc gia này sẽ phải đánh giá lại chính sách phòng thủ để thích nghi với những loại vũ khí kiểu mới.

(...) Pháp là một đối tác lâu đời với khu vực này, đặc biệt là với Các Tiều Vương Quốc Ả Rập Thống Nhất, với Ả Rập Xê Út từ đầu thập niên 1990. Pháp cung cấp chiến xa cho các đối tác tại Trung Đông, tăng cường hợp tác trong giai đoạn 2015-2021 qua một loạt các chương trình trong lĩnh vực hàng không quân sự, cung cấp chiến đấu cơ Rafale cho từ Qatar đến Ai Cập, Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống Nhất … Điểm mạnh của các tập đoàn Pháp là họ chú trọng vào mối đối tác chiến lược. Thí dụ như trong chiến tranh Iran lần này, Paris không trực tiếp tham chiến nhưng hỗ trợ các khách hàng mua thiết bị của Pháp bị Iran tấn công. Điểm mạnh thứ nhì là các tập đoàn châu Âu nói riêng, của Pháp nói chung sẵn sàng chia sẻ công nghệ với khách hàng. Sau cùng Pháp cũng có khuynh hướng tổ chức các cuộc tập trận chung, vừa để phối hợp vừa để đào tạo cho các đối tác mua thiết bị của mình »

Nhà nghiên cứu Pháp lưu ý bên cạnh các tập đoàn châu Âu, của Pháp thì Trung Quốc và Hàn Quốc ngày càng trở thành những đối tác của các nước tại Trung Đông. Kevin Martin giải thích :

Kévin Martin : « Có một đặc điểm là tất cả các nước trong khu vực Vịnh Ba Tư đều là những nguồn nhập khẩu vũ khí vì không có các nhà máy sản xuất trên lãnh thổ của mình. Nhưng gần đây họ bắt đầu theo đuổi một chính sách khác với mục đích phát triển nền công nghiệp quốc phòng, để bớt phụ thuộc vào vũ khí nhập khẩu của các quốc gia khác. Đương nhiên để đạt được mục đích này, họ cần trông cậy vào các đối tác truyền thống như là Mỹ và châu Âu. Trung Quốc bắt đầu chen chân vào trị trường Trung Đông, qua một số hợp đồng với Ả Rập Xê Út … Ngoài ra còn phải kể đến một số các nhà cung cấp đang trỗi dậy. Tôi muốn nói đên Hàn Quốc, Thổ Nhĩ Kỳ …

Trong một thời gian dài, các nước Vùng Vịnh đã tìm cách đa dạng hóa các nguồn cung cấp, và đã hướng tới  các nhà sản xuất châu Âu. Nhưng từ thời chính quyền Trump 1, họ tập trung trở lại vào việc mùa vũ khí của Mỹ. Trong giai đoạn 2020-2024, hơn 50 % tổng kim ngạch nhập khẩu vũ khí và thiết bị quân sự của các quốc gia ở Trung Đông là các khoản giao dịch với Hoa Kỳ. Nhưng sau chiến tranh lần này, chắc chắn là các nước trong vùng sẽ tìm các đối tác khác ngoài Mỹ. Châu Âu, Hàn Quốc và cả Trung Quốc cùng có nhiều cơ hội. Năm 2022 Seoul đã ký nhiều hợp đồng trang bị hệ thống phòng không cho các nước trong vùng Vịnh Ba Tư ».

Vào lúc công luận quốc tế chỉ tập trung vào chiến sự tại Iran, Liban, vào eo biển Hormuz thì ở hậu trường, tại các quốc gia dầu hỏa và khí đốt của Trung Đông, đang hình thành một chiến lược phong thủ, một sự xếp đặt khác cho một mối liên minh và quốc phòng khác cho những thập niên sắp tới.

Tờ Kyiv Post ngày 14/4 đưa tin Tổng thống Phần Lan Alexander Stubb mới đây đưa ra nhận định về tình hình tiền tuyến Ukraine, khẳng định Kiev đang ở "vị thế tốt nhất kể từ đầu xung đột".

"Ukraine đang ở vị thế tốt nhất mà họ từng có. Trên tiền tuyến, cán cân đang nghiêng một chút về Kiev khi tỷ lệ thương vong của Nga cao hơn. Ngoài ra, Ukraine đã gia tăng đáng kể phạm vi tác chiến khi liên tục tập kích hạ tầng năng lượng ở sâu bên trong lãnh thổ Nga. Tại một số thời điểm, số lượng máy bay không người lái (UAV) và tên lửa do Ukraine phóng sang Nga thậm chí còn lớn hơn chiều ngược lại", ông Stubb cho biết.

Dù đưa ra đánh giá tích cực về trạng thái của Ukraine nhưng Tổng thống Stubb cho rằng các bên sẽ khó đạt được một thoả thuận hoà bình trong năm nay, bởi các bất đồng chính về lãnh thổ vẫn chưa được giải quyết. Ngoài ra, nhà lãnh đạo Phần Lan cũng cho rằng Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) cần nhìn nhận lại vai trò của Ukraine trong cấu trúc an ninh phương Tây.

"Chúng ta từng coi việc hỗ trợ Ukraine là hành động thiện chí đơn thuần, nhưng có lẽ đã đến lúc cần đánh giá lại. Có lẽ không phải thế giới đang giúp Ukraine, mà chính thế giới, đặc biệt là phương Tây, đang cần Ukraine nhiều hơn", ôngg Stubb nói.

Cũng theo Tổng thống Phần Lan, kinh nghiệm đối phó với UAV của Nga đã tạo ra một "lá bài tẩy" dành riêng cho Ukraine, trong bối cảnh các quốc gia Vùng Vịnh có thể cần tới chuyên môn của các lực lượng Kiev để ngăn chặn UAV của Iran.

Theo tờ The Nation, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình ngày 14/4 đã có cuộc gặp với Sheikh Khaled bin Mohamed, Thái tử Abu Dhabi tại Bắc Kinh. Trong cuộc gặp, ông Tập đã đưa ra đề xuất 4 điểm nhằm thúc đẩy hoà bình và ổn định tại khu vực Trung Đông.

"Đề xuất 4 điểm cỗi lót nhằm chấm dứt cuộc xung đột Trung Đông của Chủ tịch Tập Cận Bình bao gồm xây dựng một cấu trúc an ninh khu vực mang tính 'toàn diện, chung lợi ích, hợp tác và bền vững', thay vì những liên minh đối đầu ngắn hạn; tôn trọng đầy đủ chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của các quốc gia Trung Đông và Vùng Vịnh; đề cao vai trò của luật pháp quốc tế, phản đối các hành động đơn phương và cách tiếp cận dựa trên sức mạnh; bảo vệ an toàn cho nhân sự và hạ tầng tại Trung Đông song hành với thúc đẩy kinh tế", thông cáo của Tân Hoa Xã cho biết.

Đề xuất của ông Tập được đưa ra trong bối cảnh Bắc Kinh đang liên tục thúc đẩy các biện pháp ngoại giao nhằm hạ nhiệt căng thẳng tại Trung Đông. Kể từ khi cuộc xung đột giữa Mỹ, Israel với Iran nổ ra, Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị đã thực hiện 26 cuộc điện đàm với giới chức Vùng Vịnh. Bên cạnh đó, Bắc Kinh cũng đã gửi đặc phái viên tới Trung Đông để thúc đẩy các nỗ lực hoà giải.

Cách đây 1 ngày, ông Vương Nghị đã có cuộc điện đàm với Ngoại trưởng Pakistan Mohammad Ishaq Dar để thảo luận về nỗ lực làm trung gian giữa Mỹ và Iran.

"Nhiệm vụ cấp bách hiện nay là nỗ lực hết sức để ngăn xung đột bùng phát trở lại và duy trì lệnh ngừng bắn không dễ gì có được. Trung Quốc hoan nghênh Pakistan đóng vai trò lớn hơn và sẵn sàng cùng với cộng đồng quốc tế đóng góp tích cực vào việc khôi phục hòa bình và ổn định ở Trung Đông", Ngoại trưởng Trung Quốc phát biểu trong cuộc điện đàm.